Codex Ambrosianus B

Table of contents

New Testament

Corinthians I 15 16

Corinthians II 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13

Ephesians 1 2 3 4 5 6

Galatians 1 2 4 5 6

Philippians 1 2 3 4

Colossians 1 2 3 4

Thessalonians I 2 3 4 5

Thessalonians II 1 2 3

Timothy I 1 2 3 4 5 6

Timothy II 1 2 3 4

Titus 1

New Testament

Corinthians I

15

48 ... ƕileiks sa ufarhiminakunda, swaleikai jah þai ufarhiminakundans. 49 jah swaswe berum manleikan þis airþeinins, swa bairaima jah frisaht þis himinakundins. 50 þata auk qiþa, broþrjus, þei leik jah bloþ þiudinassu gudis ganiman ni magun, nih riurei unriureins arbjo wairþiþ. 51 sai, runa izwis qiþa: allai auk ni gaswiltam, iþ allai inmaidjanda. 52 suns, in braƕa augins, in spedistin þuthaurna; þuthaurneiþ auk, jah dauþans usstandand unriurjai, jah weis inmaidjanda. 53 skuld ist auk þata riurjo gahamon unriurein, jah þata diwano gahamon undiwanein. 54 þanuh wairþiþ waurd þata gamelido: ufsaggqiþs warþ dauþus in sigis. 55 ƕar ist gazds þeins, dauþu? ƕar ist sigis þein, halja? 56 aþþan gazds dauþaus frawaurhts, iþ mahts frawaurhtais witoþ. 57 iþ guda awiliud izei gaf unsis sigis þairh fraujan unsarana Iesu Xristu. 58 swaei nu, broþrjus meinai liubans, tulgjai wairþaiþ, ungawagidai, ufarfulljandans in waurstwa fraujins sinteino, witandans þatei arbaiþs izwara nist lausa in fraujin.

16

1 Iþ bi gabaur þata þaim weiham, swaswe garaidida aikklesjom Galatiais, swa jah jus taujaiþ. 2 ainƕarjanoh sabbate ƕarjizuh izwara fram sis silbin taujai huhjands þatei wili, ei ni, biþe qimau, þan gabaur wairþai. 3 aþþan biþe qima, þanzei gakiusiþ þairh bokos þans sandja briggan anst izwara in Iairusalem. 4 jah þan jabai ist mis wairþ galeiþan, galeiþand miþ mis. 5 aþþan qima at izwis þan Makidonja usleiþa; Makidonja auk þairhgagga. 6 iþ at izwis waitei salja aiþþau jah wintru wisa, ei jus mik gasandjaiþ þisƕaduh þe ik wrato. 7 ni wiljau auk izwis nu þairhleiþands saiƕan; unte wenja mik ƕo ƕeilo saljan at izwis, jabai frauja fraletiþ. 8 wisuh þan in Aifaison und paintekusten. 9 haurds auk mis usluknoda mikila jah waurstweiga, jah andastaþjos managai. 10 aþþan jabai qimai Teimauþaius, saiƕaiþ ei unagands sijai at izwis, unte waurstw fraujins waurkeiþ, swaswe jah ik. 11 ni ƕashun imma frakunni , iþ insandjaiþ ina in gawairþja, ei qimai at mis; usbeida auk ina miþ broþrum. 12 aþþan bi Apaullon þana broþar bandwja izwis þatei filu ina bad ei is qemi at izwis miþ broþrum, jah aufto ni was wilja ei nu qemi; iþ qimiþ, biþe uhtiug. 13 wakaiþ standaiduh in galaubeinai, wairaleiko taujaiþ, gaþwastidai sijaiþ. 14 allata izwar in friaþwai wairþai. 15 bidja izwis, broþrjus, wituþ gard Staifanaus, þatei sind anastodeins Akaïje jah du andbahtja þaim weiham gasatidedun sik, 16 ei nu jah jus ufhausjaiþ þaim swaleikaim jah allaim þaim gawaurstwam jah arbaidjandam. 17 aþþan fagino in qumis Staifanaus jah Faurtunataus jah Akaïkaus, unte izwarana waninassu þai usfullidedun. 18 gaþrafstidedun auk jah meinana ahman jah izwarana; ufkunnaiþ nu þans swaleikans. 19 goljand izwis aikklesjons Asiais. goleiþ izwis in fraujin filu Akwla jah Priska miþ ingardjon seinai aikklesjon, at þaimei jah salja. 20 goljand izwis broþrjus allai. goleiþ izwis misso in frijonai weihai. 21 goleins meinai handau Pawlus. 22 jabai ƕas ni frijoþ fraujan Iesu Xristu, sijai anaþaima: maran aþa. 23 ansts fraujins Iesuis miþ izwis. 24 friaþwa meina miþ allaim izwis in Xristau Iesu. amen.

Corinthians II

Du Kaurinþaium anþara dustodeiþ.

1

1 Pawlus apaustaulus Iesuis Xristaus þairh wiljan gudis jah Teimauþaius broþar aikklesjon gudis þizai wisandein in Kaurinþon miþ allaim þaim weiham þaim wisandam in allai Akaïjai: 2 ansts izwis jah gawairþi fram guda attin unsaramma jah fraujin Iesu Xristau. 3 þiuþiþs guþ jah atta fraujins unsaris Iesuis Xristaus, atta bleiþeino jah guþ allaizo gaþlaihte, 4 saei gaþrafstida uns ana allai aglon unsarai, ei mageima weis gaþrafstjan þans in allaim aglom þairh þo gaþlaiht þizaiei gaþrafstidai sijum silbans fram guda. 5 unte swaswe ufarassus ist þulaine Xristaus in uns, swa jah þairh Xristu ufar filu ist jah gaþrafsteins unsara. 6 aþþan jaþþe þreihanda in izwaraizos gaþlaihtais jah naseinais þizos waurstweigons in stiwitja þizo samono þulaine, þozei jah weis winnam, jah wens unsara gatulgida faur izwis; jaþþe gaþrafstjanda in izwaraizos gaþlaihtais jah naseinais, 7 witandans þatei swaswe gadailans þulaine sijuþ, jah gaþlaihtais wairþiþ. 8 unte ni wileima izwis unweisans, broþrjus, bi aglon unsara þo waurþanon uns in Asiai, unte ufarassau kauridai wesum ufar maht, swaswe skamaidedeina uns jah liban. 9 akei silbans in uns silbam andahaft dauþaus habaidedum, ei ni sijaima trauandans du uns silbam, ak du guda þamma urraisjandin dauþans, 10 izei us swaleikaim dauþum uns galausida jah galauseiþ, du þammei wenidedum ei galauseiþ, 11 at hilpandam jah izwis bi uns bidai, ei in managamma andwairþja so in uns giba þairh managans awiliudodau faur uns. 12 unte ƕoftuli unsara so ist, weitwodei miþwisseins unsaraizos, þatei in ainfalþein jah hlutrein gudis, ni in handugein leikeinai, ak in anstai gudis usmeitum in þamma fairƕau, iþ ufarassau at izwis. 13 unte ni alja meljam izwis, alja þoei anakunnaiþ aiþþau jah ufkunnaiþ; aþþan wenja ei und andi ufkunnaiþ, 14 swaswe gakunnaideduþ uns bi sumata, unte ƕoftuli izwara sijum, swaswe jah jus unsara in daga fraujins Iesuis Xristaus. 15 jah þizai trauainai wilda faurþis qiman at izwis, ei anþara anst habaidedeiþ, 16 jah þairh izwis galeiþan in Makidonja jah aftra af Makidonjai qiman at izwis, jah fram izwis gasandjan mik in Iudaia. 17 þatuþ-þan nu mitonds, ibai aufto leihtis bruhta? aiþþau þatei mito, bi leika þagkjau, ei ni sijai at mis þata ja ja jah þata ne ne? 18 aþþan triggws guþ, ei þata waurd unsar þata du izwis nist ja jah ne. 19 unte gudis sunus Iesus Xristus, saei in izwis þairh uns wailamerjada, þairh mik jah Silbanu jah Teimauþaiu, nih warþ ja jah ne, ak ja in imma warþ. 20 ƕaiwa managa gahaita gudis, in imma þata ja, duþþe jah þairh ina amen, guda du wulþau þairh uns. 21 aþþan sa gaþwastjands unsis miþ izwis in Xristau jah salbonds uns guþ, 22 jah sigljands uns jah gibands wadi ahman in hairtona unsara. 23 aþþan ik weitwod guþ anahaita ana meinai saiwalai ei freidjands izwara þanaseiþs ni qam in Kaurinþon; 24 ni þatei fraujinoma izwarai galaubeinai, ak gawaurstwans sijum anstais izwaraizos, unte galaubeinai gastoþuþ.

2

1 Aþþan gastauida þata silbo at mis, ei aftra in saurgai ni qimau at izwis. 2 unte jabai ik gaurja izwis, jah ƕas ist saei gailjai mik, nibai sa gaurida us mis? 3 jah þata silbo gamelida izwis, ei qimands saurga ni habau fram þaimei skulda faginon, gatrauands in allaim izwis þatei meina faheds allaize izwara ist. 4 aþþan us managai aglon jah aggwiþai hairtins gamelida izwis þairh managa tagra, ni þeei saurgaiþ, ak ei friaþwa kunneiþ þoei haba ufarassau du izwis. 5 aþþan jabai ƕas gaurida, ni mik gaurida, ak bi sum ain, ei ni anakaurjau, allans izwis. 6 ganah þamma swaleikamma andabeit þata fram managizam, 7 swaei þata andaneiþo izwis mais fragiban jah gaþlaihan, ibai aufto managizein saurgai gasiggqai sa swaleiks. 8 inuh þis bidja izwis tulgjan in imma friaþwa. 9 duþþe gamelida ei ufkunnau kustu izwarana, sijaidu in allamma ufhausjandans. 10 aþþan þammei ƕa fragibiþ, jah ik; jah þan ik, jabai ƕa fragiba, fragiba in izwara in andwairþja Xristaus, 11 ei ni gaaiginondau fram Satanin; unte ni sijum unwitandans munins is. 12 aþþan qimands in Trauadai in aiwaggeljon Xristaus jah at haurdai mis uslukanai in fraujin, 13 ni habaida gaƕeilain ahmin meinamma, in þammei ni bigat Teitaun broþar meinana; ak twistandands imma galaiþ in in Makidonja. 14 aþþan guda awiliud þamma sinteino ustaiknjandin hroþeigans uns in Xristau jah daun kunþjis seinis gabairhtjandin in allaim stadim þairh uns; 15 unte Xristaus dauns sijum woþi guda in þaim ganisandam jah in þaim fraqistnandam; 16 sumaim auk dauns dauþaus du dauþau, sumaimuþ-þan dauns us libainai du libainai; jah du þamma ƕas wairþs? 17 unte ni sijum sumai maidjandans waurd gudis, ak us hlutriþai, ak swaswe us guda in andwairþja gudis in Xristau rodjam.

3

1 Duginnam aftra uns silbans anafilhan? aiþþau ibai þaurbum swe sumai anafilhis boko du izwis, aiþþau us izwis anafilhis? 2 aipistaule unsara jus sijuþ, gamelida in hairtam unsaraim, kunþa jah anakunnaida fram allaim mannam. 3 swikunþ þatei sijuþ aipistaule Xristaus, andbahtida fram uns, inna gamelida ni swartizla, ak ahmin gudis libandins, ni in spildom staineinaim, ak in spildom hairtane leikeinaim. 4 aþþan trauain swaleika habam þairh Xristu du guda, 5 ni þatei wairþai sijaima þagkjan ƕa af uns silbam, swaswe af uns silbam, ak so wairþida unsara us guda ist, 6 izei jah wairþans brahta uns andbahtans niujaizos triggwos, ni bokos, ak ahmins; unte boka usqimiþ, iþ ahma gaqiujiþ. 7 aþþan jabai andbahti dauþaus in gameleinim gafrisahtiþ in stainam warþ wulþag, swaei ni mahtededeina sunjus Israelis fairweitjan du wlita Mosezis in wulþaus wlitis is þis gataurnandins, 8 ƕaiwa nei mais andbahti ahmins wairþai in wulþau? 9 jabai auk andbahti wargiþos wulþus, und filu mais ufarist andbahti garaihteins us wulþau. 10 unte ni was wulþag þata wulþago in þizai halbai in ufarassaus wulþaus; 11 jabai auk þata gataurnando þairh wulþu, und filu mais þata wisando in wulþau. 12 habandans nu swaleika wen managaizos balþeins brukjaima, 13 jah ni swaswe Mosez lagida hulistr ana andawleizn, duþe ei ni fairweitidedeina sunjus Israelis in andi þis gataurnandins; 14 ak afdaubnodedun fraþja ize, unte und hina dag þata samo hulistr in anakunnainai þizos fairnjons triggwos wisiþ unandhuliþ, unte in Xristau gatairada. 15 akei und hina dag miþþanei siggwada Moses, hulistr ligiþ ana hairtin ize. 16 aþþan miþþanei gawandeiþ du fraujin, afnimada þata hulistr. 17 aþþan frauja ahma ist; aþþan þarei ahma fraujins, þaruh freihals ist. 18 aþþan weis allai andhulidamma andwairþja wulþu fraujins þairhsaiƕandans, þo samon frisaht ingaleikonda af wulþau in wulþau, swaswe af fraujins ahmin.

4

1 Duþþe habandans þata andbahti, swaswe gaarmaidai waurþum, ni wairþaima usgrudjans, 2 ak afstoþum þaim analaugnjam aiwiskjis, ni gaggandans in warein nih galiug taujandans waurd gudis, ak bairhtein sunjos ustaiknjandans uns silbans du allaim miþwisseim manne in andwairþja gudis. 3 aþþan jabai ist gahulida aiwaggeljo unsara, in þaim fralusnandam ist gahulida, 4 in þaimei guþ þis aiwis gablindida fraþja þize ungalaubjandane, ei ni liuhtjai im liuhadein aiwaggeljons wulþaus Xristaus, saei ist frisahts gudis ungasaiƕanins. 5 aþþan ni uns silbans merjam, ak Iesu Xristu fraujan, iþ uns skalkans izwarans in Iesuis. 6 unte guþ saei qaþ ur-riqiza liuhaþ skeinan, saei jah liuhtida in hairtam unsaraim du liuhadein kunþjis wulþaus gudis in andwairþja Iesuis Xristaus. 7 aþþan habandans þata huzd in airþeinaim kasam, ei ufarassus sijai mahtais gudis jah ni us unsis. 8 in allamma þraihanai, akei ni gaaggwidai; andbitanai, akei ni afslauþidai; 9 wrikanai, akei ni biliþanai: gadrausidai, akei ni fraqistidai, 10 sinteino dauþein fraujins Iesuis ana leika unsaramma uskunþa sijai. 11 sinteino weis libandans in dauþu atgibanda in Iesuis, ei jah libains Iesuis swikunþa wairþai in riurjamma leika unsaramma. 12 swaei nu dauþus in uns waurkeiþ, iþ libains in izwis. 13 habandans nu þana saman ahman galaubeinais bi þamma gamelidin: galaubida, in þizei jah rodida, jah weis galaubjam, in þizei jah rodjam, 14 witandans þatei sa urraisjands fraujan Iesu jah unsis þairh Iesu urraiseiþ jah fauragasatjiþ miþ izwis. 15 þatuh þan allata in izwara, ei ansts managnandei þairh managizans awiliud ufarassjai du wulþau guda. 16 inuh þis ni wairþam usgrudjans, akei þauhjabai sa utana unsar manna frawardjada, aiþþau sa innuma ananiujada daga jah daga. 17 unte þata andwairþo ƕeilaƕairb jah leiht aglons unsaraizos bi ufarassau aiweinis wulþaus kaurein waurkjada unsis, 18 ni fairweitjandam þize gasaiƕanane, ak þizei ungasaiƕanane; unte þo gasaiƕanona riurja sind, iþ þo ungasaiƕanona aiweina.

5

1 Witum auk þatei, jabai sa airþeina unsar gards þizos hleiþros gatairada, ei gatimrjon us guda habam, gard unhanduwaurhtana aiweinana in himinam. 2 unte jah in þamma swogatjam, bauainai unsarai þizai us himina ufarhamon gairnjandans, 3 jabai sweþauh jah gawasidai, ni naqadai bigitaindau. 4 jah auk wisandans in þizai hleiþrai swogatjam kauridai, ana þammei ni wileima afhamon, ak anahamon, ei fraslindaidau þata diwano fram libainai. 5 aþþan saei jah gamanwida uns du þamma guþ, saei jah gaf unsis wadi ahman. 6 gatrauandans nu sinteino jah witandans þatei wisandans in þamma leika afhaimjai sijum fram fraujin; 7 unte þairh galaubein gaggam, ni þairh siun. 8 aþþan gatrauam jah waljam mais usleiþan us þamma leika jah anahaimjaim wisan at fraujin. 9 inuh þis usdaudjam, jaþþe anahaimjai jaþþe afhaimjai, waila galeikan imma. 10 unte allai weis ataugjan skuldai sijum faura stauastola Xristaus, ei ganimai ƕarjizuh þo swesona leikis, afar þaimei gatawida, jaþþe þiuþ jaþþe unþiuþ. 11 witandans nu agis fraujins mannans fullaweisjam, iþ guda swikunþai sijum. aþþan wenja jah in miþwisseim izwaraim swikunþans wisan uns, 12 ni ei aftra uns silbans uskannjaima izwis, ak lew gibandans izwis ƕoftuljos fram uns, ei habaiþ wiþra þans in andwairþja ƕopandans jah ni hairtin. 13 unte jaþþe usgeisnodedum, guda, jaþþe fullafraþjam, izwis. 14 unte friaþwa Xristaus dishabaiþ uns, 15 domjandans þata þatei ains faur allans gaswalt, þannu allai gaswultun, jah faur allans gaswalt, ei þai libandans ni þanaseiþs sis silbam libainai, ak þamma faur sik gaswiltandin jah urreisandin. 16 swaei weis fram þamma nu ni ainnohun kunnum bi leika; iþ jabai ufkunþedum bi leika Xristu, akei nu ni þanaseiþs ni kunnum ina. 17 swaei jabai ƕo in Xristau niuja gaskafts, þo alþjona usliþun; sai, waurþun niuja alla. 18 aþþan alla us guda, þamma gafriþondin uns sis þairh Xristu jah gibandin uns andbahti gafriþonais. 19 unte sweþauh guþ was in Xristau manaseþ gafriþonds sis, ni rahnjands im missadedins ize jah lagjands in uns waurd gafriþonais. 20 faur Xristu nu airinom, swe at guda gaþlaihandin þairh uns; bidjam faur Xristu gagawairþnan guda. 21 unte þana izei ni kunþa frawaurht, faur uns gatawida frawaurht, ei weis waurþeima garaihtei gudis in imma.

6

1 Gawaurstwans jah þan bidjandans, ni swarei anst gudis niman izwis. 2 mela auk, qiþiþ, andanemjamma andhausida þus jah in daga naseinais gahalp þeina. sai, nu mel waila andanem; sai, nu dags naseinais. 3 ni ainhun þannu in waihtai gibandans bistugqei, ei ni anawammjaidau andbahti unsar; 4 ak in allamma ustaiknjandans uns swe gudis andbahtos in stiwitja managamma, in aglom, in nauþim, in aggwiþom, 5 in slahim, in karkarom, in unsutjam, in arbaidim, in wokainim, in lausqiþrein, 6 in swikniþai, in kunþja, in laggamodein, in selein, in ahmin weihamma, in friaþwai unhindarweisai, 7 in waurda sunjos, in mahtai gudis, þairh wepna garaihteins taihswona jah hleidumona, 8 þairh wulþu jah unswerein, þairh wajamerein jah wailamerein, swe airzjandans jah sunjeinai, swe unkunþai jah ufkunnaidai, 9 swe gaswiltandans jah sai libam, swe talzidai jah ni afdauþidai, 10 swe saurgandans, iþ sinteino faginondans, swe unledai, iþ managans gabigjandans, swe ni waiht aihandans jah allata disnimandans. 11 munþs unsar usluknoda du izwis, Kaurinþius, hairto unsar usrumnoda. 12 ni þreihanda jus in uns, iþ þreihanda in hairþram izwaraim. 13 aþþan þata samo andalauni, swe frastim qiþa, urrumnaiþ jah jus. 14 ni wairþaiþ gajukans ungalaubjandam; unte ƕo dailo garaihtein miþ ungaraihtein aiþþau ƕo gamainduþe liuhada miþ riqiza? 15 ƕouh þan samaqisse Xristau miþ Bailiama aiþþau ƕo daile galaubjandin miþ ungalaubjandin? 16 ƕouh þan samaqisse alhs gudis miþ galiugam? unte jus alhs gudis sijuþ libandins; qiþiþ auk guþ: þatei baua in im jah inna gagga jah wairþa ize guþ jah eis wairþand mis managei. 17 inuh þis usgaggiþ us midumai ize jah afskaidiþ izwis, qiþiþ frauja, jah unhrainjamma ni attekaiþ, jah ik andnima izwis 18 jah wairþa izwis du attin jah jus wairþiþ mis du sunum jah dauhtrum, qiþiþ frauja allwaldands.

7

1 Þo habandans nu gahaita, liubans, hrainjam unsis af allamma bisauleino leikis jah ahmins, ustiuhandans weihiþa in agisa gudis. 2 gamoteima in izwis; ni ainummehun gaskoþum, ni ainnohun frawardidedum, ni ainnohun bifaihodedum. 3 ni du gawargeinai qiþa; fauraqaþ auk þatei in hairtam unsaraim sijuþ du gaswiltan jah samana liban. 4 managa mis trauains du izwis, managa mis ƕoftuli faur izwis, usfulliþs im gaþlaihtais, ufarfulliþs im fahedais in allaizos managons aglons unsaraizos. 5 jah auk qimandam unsis in Makidonjai ni waiht habaida gaƕeilainais leik unsar, ak in allamma anapragganai, utana waihjons, innana agisa. 6 akei sa gaþlaihands hnaiwidaim gaþrafstida uns guþ in quma Teitaus; 7 aþþan ni þatainei in quma is, ak jah in gaþlaihtai, þizaiei gaþrafstiþs was ana izwis, gateihands uns izwara gairnein, izwarana gaunoþu, izwar aljan faur mik, swaei mis mais faginon warþ. 8 unte jabai gaurida izwis in þaim bokom, ni idreigo mik, jah jabai idreigoda — gasaiƕa auk þatei so aipistaule jaina, jabai jah du leitilai ƕeilai, gaurida izwis — 9 nu fagino, ni unte gauridai wesuþ, ak unte gauridai wesuþ du idreigai; saurgaideduþ auk bi guþ, ei in waihtai ni gasleiþjaindau us unsis. 10 unte so bi guþ saurga idreiga du ganistai gatulgidai ustiuhada; iþ þis fairƕaus saurga dauþu gasmiþoþ. 11 saiƕ auk silbo þata bi guþ saurgan izwis, ƕelauda gatawida izwis usdaudein, akei sunjon, akei unwerein, akei agis, akei gairnein, akei aljan, akei fraweit! in allamma ustaiknideduþ izwis hlutrans wisan þamma toja. 12 aþþan jabai melida, ni in þis anamahtjandins, ni in þis anamahtidins, ak du gabairhtjan usdaudein unsara þoei faur izwis habam wiþra izwis in andwairþja gudis. 13 inuh þis gaþrafstidai sium; aþþan ana gaþrafsteinai unsarai filaus mais faginodedum ana fahedai Teitaus, unte anaƕeilaiþs warþ ahma is fram allaim izwis. 14 unte jabai ƕa imma fram izwis ƕaop, ni gaaiwiskoþs warþ; ak swaswe allata izwis in sunjai rodidedum, swa jah ƕoftuli unsara so du Teitau sunja warþ. 15 jah brusts is ufarassau du izwis sind, gamunandins þo allaize izwara ufhausein, swe miþ agisa jah reirom andnemuþ ina. 16 fagino nu, unte in allamma gatraua in izwis.

8

1 Aþþan kannja izwis, broþrjus, anst gudis þo gibanon in aikklesjon Makidonais, 2 þatei in managamma kustau aglons managduþs fahedais ize jah þata diupo unledi ize usmanagnoda du gabein ainfalþeins ize. 3 unte bi mahtai, weitwodja, jah ufar maht silbawiljos wesun, 4 miþ managai usbloteinai bidjandans uns niman anst seina jah gamainein andbahtjis in þans weihans. 5 jah ni swaswe wenidedum, ak sik silbans atgebun frumist fraujin, þaþroh þan uns þairh wiljan gudis, 6 swaei bedeima Teitaun, ei swaswe faura dustodida, swah ustiuhai in izwis jah þo anst. 7 akei swe raihtis in allamma managniþ, galaubeinai jah waurda jah kunþja jah in allai usdaudein jah ana þizai us izwis in uns friaþwai, ei jah in þizai anstai managnaiþ. 8 ni swaswe fraujinonds qiþa izwis, ak in þizos anþaraize usdaudeins jah izwaraizos friaþwos airkniþa kiusands. 9 unte kunnuþ anst fraujins unsaris Iesuis Xristaus, þatei in izwara gaunledida sik gabigs wisands, ei jus þamma is unledja gabeigai wairþaiþ. 10 jah ragin in þamma giba, unte þata izwis batizo ist, juzei ni þatainei wiljan, ak jah taujan dugunnuþ af fairnin jera. 11 iþ nu sai, jah taujan ustiuhaiþ, ei swaswe fauraïst muns du wiljan, swa jah du ustiuhan us þammei habaiþ. 12 jabai auk wilja in gagreiftai ist, swaswe habai, waila andanem ist, ni swaswe ni habai. 13 ni swa auk ei anþaraim iusila, iþ izwis aglo, ak us ibnassau; 14 in þamma nu mela izwar ufarassus du jainaize þarbom, ei jah jainaize ufarassus wairþai du izwaraim þarbom, ei wairþai ibnassus, 15 swaswe gameliþ ist: saei filu, ni managizo, jah saei leitil, ni fawizo. 16 aþþan awiliud guda, izei gaf þo samon usdaudein faur izwis in hairto Teitaus; 17 unte raihtis bida andnam, aþþan usdaudoza wisands silba wiljands galaiþ du izwis. 18 gaþ-þan-miþ-sandidedum imma broþar; þizei hazeins in aiwaggeljon and allos aikklesjons. 19 aþþan ni þat-ain, ak jah gatewiþs fram aikklesjom miþ gasinþam uns miþ anstai þizai andbahtidon fram uns du fraujins wulþau jah gairnein unsarai; 20 biwandjandans þata, ibai ƕas uns fairinodedi in digrein þizai andbahtidon fram uns; 21 garedandans auk goda ni þatainei in andwairþja gudis, ak jah in andwairþja manne. 22 insandidedum þan miþ im broþar unsarana þanei gakausidedum in managaim ufta usdaudana wisandan, aþþan nu, sai, filaus mais usdaudozan trauainai managai in izwis; 23 jaþ-þe bi Teitu, saei ist gaman mein jah gawaurstwa in izwis; jaþþe broþrjus unsarai apaustauleis aikklesjono, wulþus Xristaus. 24 aþþan ustaiknein friaþwos izwaraizos jah unsaraizos ƕoftuljos faur izwis in im ustaiknjandans in andwairþja aikklesjono.

9

1 Aþþan bi andbahti þatei rahtoda du weihaim, ufjo mis ist du meljan izwis; 2 unte wait gairnein izwara, þizaiei fram izwis ƕopa at Makidonnim, unte Axaïa gamanwida ist fram fairnin jera, jah þata us izwis aljan gawagida þans managistans izei. 3 aþþan fauragasandida broþruns, ei ƕoftuli unsara so fram izwis ni waurþi lausa in þizai halbai, ei swaswe qaþ , gamanwidai sijaiþ; 4 ibai jabai qimand miþ mis Makidoneis jah bigitand izwis unmanwjans, gaaiwiskondau weis, ei ni qiþau jus, in þamma stomin þizos ƕoftuljos. 5 naudiþaurft nu man bidjan broþruns, ei galeiþaina du izwis jah fauragamanwjaina þana fauragahaitanan aiwlaugian izwarana, þana manwjana wisan swaswe wailaqiss jah ni swaswe bifaihon. 6 þatuþ-þan, saei saiiþ us gaþagkja, us gaþagkja jah sneiþiþ, jah saei saiiþ in þiuþeinai, us þiuþeinai jah sneiþiþ. 7 ƕarjizuh swaswe fauragahugida hairtin, ni us trigon aiþþau us nauþai, unte hlasana giband frijoþ guþ. 8 aþþan mahteigs ist guþ alla anst ufarassjan in izwis, ei in allamma sinteino allis ganauhan habandans ufarassjaiþ in allamma waurstwe godaize, 9 swaswe gameliþ ist: tahida, gaf unledaim; uswaurts is wisiþ du aiwa. 10 aþþan sa andstaldands fraiwa þana saiandan jah hlaiba du mata andstaldiþ jah managjai fraiw izwar jah wahsjan gataujai akrana uswaurhtais izwaraizos; 11 in allamma gabignandans, in allai ainfalþein, sei waurkeiþ þairh uns aiwxaristian guda. 12 unte andbahti þis gudjinassaus ni þatainei ist usfulljando gaidwa þize weihane, ak jah ufarassjando þairh managa awiliuda guda, 13 þairh gakust þis andbahtjis mikiljandans guþ ana ufhauseinai andahaitis izwaris in aiwaggeljon Xristaus jah in ainfalþein gamainduþais du im jah du allaim, 14 jah izei bidai faur izwis gairnjandans izwara in ufarassaus anstais gudis ana izwis. 15 awiliud guda in þizos unusspillodons is gibos.

10

1 Aþþan ik silba Pawlus bidja izwis bi qairrein jah mukamodein Xristaus, ikei ana andaugi raihtis hauns im in izwis, aþþan aljar wisands gatraua in izwis. 2 aþþan bidjan ei ni andwairþs gatrauau trauainai, þizaiei man gadaursan ana sumans þans munandans uns swe bi leika gaggandans. 3 in leika auk gaggandans ni bi leika drauhtinom. 4 unte wepna unsaris drauhtinassaus ni leikeina, ak mahteiga guda du gataurþai tulgiþo, 5 mitonins gatairandans jah all hauhiþos ushafanaizos wiþra kunþi gudis jah frahinþandans all fraþje jah in ufhausein Xristaus tiuhandans 6 jah manwuba habandans du fraweitan all ufarhauseino, þan usfulljada izwara ufhauseins. 7 þo bi andwairþja saiƕiþ. jabai ƕas gatrauaiþ sik silban Xristaus wisan, þata þagkjai aftra af sis silbin, ei swaswe is Xristaus, swa jah weis. 8 aþþan sweþauh jabai ƕa managizo ƕopam bi waldufni unsar, þatei atgaf frauja unsis du timreinai jah ni du gataurþai izwarai, ni gaaiwiskonda. 9 ei ni þugkjaima swe þlahsjandans izwis þairh bokos; — 10 unte þos raihtis bokos, qiþand, kaurjos sind jah swinþos, iþ qums leikis lasiws jah waurd frakunþ; — 11 þata þagkjai sa swaleiks, þatei ƕileikai sium waurda þairh bokos aljar wisandans, swaleikai jah andwairþai waurstwa. 12 unte ni gadaursum domjan unsis silbans aiþþau gadomjan uns du þaim sik silbans anafilhandam; ak eis in sis silbam sik sik silbans mitandans jah gadomjandans sik silbans du sis silbam ni fraþjand. 13 iþ weis ni inu mitaþ ƕopam, akei bi mitaþ garaideinais þoei gamat unsis guþ mitaþ fairrinnandein und jah izwis. — 14 ni auk swaswe ni fairrinnandans und izwis ufarassau ufþanjam uns, unte jah und izwis gasniumidedum in aiwaggeljon Xristaus. — 15 ni inu mitaþ ƕopandans in framaþjaim arbaidim, aþþan wen habam at wahsjandein galaubeinai izwarai in izwis mikilnan bi garaideinai unsarai du ufarassau, 16 ufarjaina izwis aiwaggeljon merjan, ni in framaþjaim arbaidim du manwjaim ƕopan. 17 aþþan sa ƕopands in fraujin ƕopai. 18 unte ni saei sik silban gaswikunþeiþ, jains ist gakusands, ak þanei frauja gaswikunþeiþ.

11

1 Ei wainei usþulaidedeiþ meinaizos leitil ƕa unfrodeins; akei jah usþulaiþ mik. 2 unte aljanonds izwis gudis aljana; gawadjoda auk izwis ainamma waira mauja swikna du usgiban Xristau. 3 aþþan og, ibai aufto swaswe waurms Aiwwan uslutoda filudeisein seinai, riurja wairþaina fraþja izwara af ainfalþein jah swiknein þizai in Xristau. 4 jabai nu sa qimanda anþarana Iesu mereiþ, þanei weis ni meridedum, aiþþau ahman anþarana nimiþ, þanei ni nemuþ, aiþþau aiwaggeljon anþara þoei ni andnemuþ, waila usþulaideduþ. 5 man auk ni waihtai mik minnizo gataujan þaim ufar mikil wisandam apaustaulum. 6 jabai unhrains im waurda, akei ni kunþja; aþþan in allamma gabairhtidai in allaim du izwis. 7 aiþþau ibai frawaurht tawida, mik silban haunjands, ei jus ushauhjaindau, unte arwjo gudis aiwaggeljon merida izwis? 8 anþaros aikklesjons birauboda, nimands andawizn du izwaramma andbahtja, jah wisands at izwis jah ushaista ni ainnohun kaurida; 9 unte þarbos meinos usfullidedun broþrjus qimandans af Makidonai, jah in allaim unkaureinom izwis mik silban fastaida jah fasta. 10 ist sunja Xristaus in mis, unte so ƕoftuli ni faurdammjada in mis in landa Akaje. 11 in ƕis? unte ni frijo izwis? guþ wait. 12 iþ þatei tauja jah taujan haba, ei usmaitau inilon þize wiljandane inilon, ei in þammei ƕopand, bigitaindau swaswe jah weis. 13 unte þai swaleikai galiugaapaustauleis, waurstwjans hindarweisai, gagaleikondans sik du apaustaulum Xristaus. 14 jah nist sildaleik, unte silba Satana gagaleikoþ sik aggillau liuhadis. 15 nist mikil, jabai andbahtos is gagaleikond sik swe andbahtos garaihteins, þizeei andeis wairþiþ bi waurstwam ize. 16 aftra qiþa, ibai ƕas mik muni unfrodana; aiþþau waila þau swe unfrodana nimaiþ mik, ei jah ik leitil ƕa ƕopau. 17 þatei rodja ni rodja bi fraujan, ak swe in unfrodein in þamma stomin þizos ƕoftuljos. 18 unte managai ƕopand bi leika, jah ik ƕopa. 19 unte azetaba usþulaiþ þans unwitans, frodai wisandans. 20 usþulaiþ, jabai ƕas izwis gaþiwaiþ, jabai ƕas fraïtiþ, jabai ƕas usnimiþ, jabai ƕas in arbaidai briggiþ, jabai ƕas izwis in andawleizn slahiþ. 21 bi unsweriþai qiþa, swe þatei weis siukai weseima; iþ in þammei ƕe ƕas anananþeiþ, in unfrodein qiþa, gadars jah ik; 22 Haibraieis sind, jah ik; Israeleiteis sind, jah ik; fraiw Abrahamis sind, jah ik; 23 andbahtos Xristaus sind, swaswe unwita qiþa, mais ik; in arbaidim managizeim, in karkarom ufarassau, in slahim ufarassau, in dauþeinim ufta; 24 fram Iudaium fimf sinþam fidwor tiguns ainamma wanans nam; 25 þrim sinþam wandum usbluggwans was; ainamma sinþa stainiþs was; þrim sinþam usfarþon gatawida us skipa; naht jah dag in diupiþai was mareins; 26 wratodum ufta, bireikeim aƕo, bireikeim waidedjane, bireikeim us kunja, bireikeim us þiudom, bireikeim in baurg, bireikeim in auþidai, bireikeim in marein, bireikeim in galiugabroþrum, 27 aglom jah arbaidim, in wokainim ufta, in gredau jah þaurstein, in lausqiþreim ufta, in friusa jah naqadein; 28 inuh þo afar þata arbaiþs meina seiteina, saurga meina allaim aikklesjom. 29 ƕas siukiþ, jah ni siukau? ƕas afmarzjada, jah ik ni tundnau? 30 jabai ƕopan skuld sijai, þaim siukeins meinaizos ƕopau. 31 guþ jah atta fraujins Iesuis wait, sa þiuþeiga du aiwam, þatei ni liuga. 32 in Damaskon fauramaþleis þiudos Araitins þiudanis witaida baurg Damaskai gafahan mik wiljands, 33 jah þairh augadauro in snorjon athahans was and baurgswaddjau jah unþaþlauh handuns is.

12

1 ƕopan binah, akei ni batizo ist, jah þan qima in siunins jah andhuleinins fraujins. 2 wait mannan in Xristau faur jera fidwortaihun, jaþþe in leika ni wait, jaþþe inuh leik ni wait, guþ wait, frawulwanana þana swaleikana und þridjan himin; 3 jah wait þana swaleikana mannan, jaþþe in leika jaþþe inuh leik nih wait, guþ wait, 4 þatei frawulwans warþ in wagg jah hausida unqeþja waurda, þoei ni skulda sind mann rodjan. 5 faur þana swaleikana ƕopa, iþ faur mik silban ni waiht ƕopa, niba in unmahtim meinaim. 6 aþþan jabai wiljau ƕopan, ni sijau unwita, unte sunja qiþa, iþ freidja, ibai ƕas in mis ƕa muni ufar þatei gasaiƕiþ aiþþau gahauseiþ ƕa us mis. 7 jah bi filusnai andhuleino, ei ni ufarhafnau, atgibana ist mis hnuto leika meinamma, aggilus Satanins, ei mik kaupastedi, ei ni ufarhugjau. 8 bi þatei þrim sinþam fraujan baþ ei afstoþi af mis; 9 jah qaþ mis: ganah þuk ansts meina, unte mahts in siukeim ustiuhada. filu gabaurjaba nu mais ƕopa in siukeim meinaim, ei ufarhleiþrjai ana mis mahts Xristaus. 10 in þizei mis galeikaiþ in siukeim, in anamahtim, in nauþim, in wrekeim, in þreihslam faur Xristu; unte þan siuka, þan mahteigs im. 11 warþ unwita ƕopands, jus mik gabaidideduþ; aþþan ik skulds was fram izwis gakannjan, unte ni waihtai mins habaida þaim ufar filu apaustaulum, jah jabai ni waihts im. 12 aiþþau sweþauh taikneis apaustaulaus gatawidos waurþun in izwis in allai þulainai, taiknim jah fauratanjam jah mahtim. 13 ƕa auk ist, þize wanai weseiþ ufar anþaros aikklesjons, nibai þatei ik silba ni kaurida izwis? fragibiþ mis þata skaþis. 14 sai, þridjo þata manwus im qiman at izwis, jah ni kaurja izwis; unte ni sokja izwaros aihtins, ak izwis; ni auk skulun barna fadreinam huzdjan, ak fadreina barnam. 15 aþþan ik gabaurjaba fraqima jah fraqimada faur saiwalos izwaros, sweþauh ei ufarassau izwis frijonds minz frijoda. 16 aþþan siai nu, ik ni kaurida izwis, ak wisands aufto listeigs hindarweisein izwis nam. 17 ibai þairh ƕana þizeei insandida du izwis bifaihoda izwis? 18 baþ Teitu jah miþinsandida imma broþar; ibai ƕa bifaihoda izwis Teitus? niu þamma samin ahmin iddjedum? niu þaim samam laistim? 19 aftra þugkeiþ izwis ei sunjodama uns wiþra izwis? in andwairþja gudis in Xristau rodjam, þatuþ-þan all, liubans, in izwaraizos gatimreinais. 20 unte og, ibai aufto qimands ni swaleikans swe wiljau bigitau izwis, jah ik bigitaidau izwis swaleiks swe ni wileiþ mik, ibai aufto þwairheins, aljan, jiukos, bihaita, birodeinos, haifsteis, drobnans; 21 ibai aftra qimandan mik guþ gahaunjai at izwis jah qaino managans þize faura frawaurkjandane jah ni idreigondane ana unhrainiþai þoei gatawidedun, horinassau jah aglaiteino.

13

1 Þridjo þata qima at izwis. ana munþa twaddje weitwode jah þrije gastandai all waurde. 2 fauraqaþ jah aftra fauragateiha, swaswe andwairþs anþaramma sinþa jah aljaþro nu melja þaim faura frawaurkjandam jah anþaraim allaim, þatei jabai qima, aftra ni freidja. 3 unte kustu sokeiþ þis in mis rodjandins Xristaus, saei ni siukiþ in izwis, ak mahteigs ist in izwis. 4 aþþan jabai ushramiþs was us siukein, akei libaiþ us mahtai gudis; jah auk siukam in imma, akei libam miþ imma us mahtai gudis in izwis. 5 izwis silbans fragiþ sijaidu in galaubeinai; silbans izwis kauseiþ, þauh niu kunnuþ þatei Iesus Xristus in izwis ist? ibai aufto ungakusanai sijuþ ? 6 aþþan wenja ei kunneiþ þatei weis ni sijum ungakusanai. 7 aþþan bidja du guda ei ni waiht ubilis taujaiþ; ni ei weis ungakusanai þugkjaima, ak ei jus þata godo taujaiþ, ei weis ungakusanai þugkjaima. 8 ni auk magum ƕa wiþra sunja, ak faur sunja. 9 aþþan faginom, þan weis siukam, iþ jus swinþai sijuþ; þizuh auk jah bidjam, izwaraizos ustauhtais. 10 duþþe þata aljaþro melja, ei andwairþs harduba ni taujau bi waldufnja þammei frauja fragaf mis du gatimreinai jah ni du gataurþai. 11 þata anþar, broþrjus, faginoþ, ustauhanai sijaiþ, samo fraþjaiþ, gawairþi taujandans sijaiþ, jah guþ gawairþeis jah friaþwos wairþiþ miþ izwis. 12 goljaiþ izwis misso in frijonai weihai. goljand izwis þai weihans allai. 13 ansts fraujins unsaris Iesuis Xristaus jah friaþwa gudis jah gaman ahmins weihis miþ allaim izwis. amen.

du Kaurinþaium anþara ustauh.

Ephesians

Du Aifaisium anastodeiþ.

1

1 Pawlus, apaustaulus Xristaus Iesuis þairh wiljan gudis, þaim weiham þaim wisandam in Aifaison jah triggwaim in Xristau Iesu. 2 ansts izwis jah gawairþi fram guda attin unsaramma jah fraujin Iesu Xristau. 3 þiuþiþs guþ jah atta fraujins unsaris Iesuis Xristaus, izei gaþiuþida uns in allai þiuþeinai ahmeinai in himinakundaim in Xristau. 4 swaswe gawalida unsis in imma faur gasatein fairƕaus, ei sijaima weis weihai jah unwammai in andwairþja is in friaþwai. 5 fauragarairoþ uns du suniwe gadedai þairh Iesu Xristu in imma bi leikainai wiljins seinis, 6 du hazeinai wulþaus anstais seinaizos, in þizaiei ansteigs was uns in þamma liubin sunau seinamma, 7 in þammei habam faurbauht, fralet frawaurhte þairh bl is, bi gabein wulþaus anstais is, 8 þoei ufarassau ganohida in uns in allai handugein jah frodein, 9 kannjan unsis runa wiljins seinis bi wiljin, saei fauragaleikaida imma 10 du fauragaggja usfulleinais mele, aftra usfulljan alla in Xristau, þo ana himinam jah ana airþai in imma, 11 in þammei hlauts gasatidai wesum, fauragaredanai bi wiljin gudis þis alla in allaim waurkjandins bi muna wiljins seinis, 12 ei sijaima weis du hazeinai wulþaus is þai faurawenjandans in Xristau, 13 in þammei jah jus gahausjandans waurd sunjos, aiwaggeli ganistais izwaraizos, þammei galaubjandans gasiglidai waurþuþ ahmin gahaitis þamma weihin, 14 izei ist wadi arbjis unsaris du faurbauhtai gafreideinais, du hazeinai wulþaus is. 15 duþþe jah ik, gahausjands izwara galaubein in fraujin Iesu Xristau jah friaþwa in allans þans weihans, 16 unsweibands awiliudo in izwara, gamund waurkjands in bidom meinaim, 17 ei guþ fraujins unsaris Iesuis Xristaus, atta wulþaus, gibai izwis ahman handugeins jah andhuleinais in ufkunþja seinamma, 18 inliuhitida augona hairtins izwaris, ei witeiþ jus ƕa ist wens laþonais is, ƕileikuh gabei wulþaus arbjis is in weihaim, 19 jah ƕa ufarassus mikileins mahtais is in uns þaim galaubjandam bi waurstwa mahtais swinþeins is, 20 þatei gawaurhta in Xristau, urraisjands ina us dauþaim jah gasatida in taihswon seinai in himinam 21 ufaro allaize reikje jah waldufnje jah mahte jah fraujinassiwe jah allaize namne namnidaize ni þatainei in þamma aiwa, ak jah in þamma anawairþin. 22 jah all ufhnaiwida uf fotuns imma jah ina atgaf haubiþ ufar alla aikklesjon, 23 sei ist leik is, fullo þis alla in allaim usfulljandins.

2

1 Jah izwis wisandans dauþans missadedim jah frawaurhtim izwaraim, 2 in þaimei simle iddjeduþ bi þizai aldai þis aiwis, bi reik waldufnjis luftaus, ahmins þis nu waurkjandins in sunum ungalaubeinais, 3 in þaimei jah weis allai usmetum suman in lustum leikis unsaris, taujandans wiljans leikis jah gamitone, jah wisum wistai barna hatis, swaswe jah þai anþarai. 4 iþ guþ, gabeigs wisands in armahairtein, in þizos managons frijaþwos in þizaiei frijoda uns, 5 jah wisandans uns dauþans frawaurhtim , miþgaqiwida uns Xristau — anstai sijum ganasidai — 6 jah miþurraisidai jah miþgasatidai in himinakundaim in Xristau Iesu, 7 ei ataugjai in aldim þaim anagaggandeim ufarassu gabeins anstais seinaizos in selein bi uns in Xristau Iesu. 8 unte anstai sijuþ ganasidai þairh galaubein, jah þata ni us izwis, ak gudis giba ist; 9 ni us waurstwam, ei ƕas ni ƕopai, 10 ak is sijum taui, gaskapanai in Xristau Iesu du waurstwam godaim, þoei fauragamanwida guþ, ei in þaim gaggaima. 11 duþþe gamuneiþ þatei jus þiudos simle wesuþ in leika, þai namnidans unbimaitanai fram þizai namnidon bimait in leika handuwaurht. 12 unte wesuþ þan in jainamma mela inuh Xristu, framaþjai usmetis Israelis jah gasteis gahaite trausteis, wen ni habandans jah gudalausai in manasedai. 13nu sai, in Xristau Iesu jus juzei simle wesuþ fairra, waurþuþ neƕa in bloþa Xristaus. 14 sa auk ist gawairþi unsar, saei gatawida þo ba du samin jah miþgardawaddju faþos gatairands, 15 fijaþwa, ana leika seinamma witoþ anabusne garaideinim gatairands, ei þans twans gaskopi in sis silbin du ainamma niujamma mann, waurkjands gawairþi, 16 jah gafriþodedi þans bans in ainamma leika guda þairh galgan, afslahands fijaþwa in sis silbin. 17 jah qimands wailamerida gawairþi izwis juzei fairra jah gawairþi þaim izei neƕa; 18 unte þairh ina habam atgagg bajoþs in ainamma ahmin du attin. 19 sai nu ju ni sijuþ gasteis jah aljakonjai, ak sijuþ gabaurgjans þaim weiham jah ingardjans gudis, 20 anatimridai ana grunduwaddjau apaustaule jah praufete, at wisandin auhumistin waihstastaina silbin Xristau Iesu, 21 in þammei alla gatimrjo gagatiloda wahseiþ du alh weihai in fraujin, 22 in þammei jah jus miþgatimridai sijuþ du bauainai gudis in ahmin.

3

1 In þizozei waihtais ik Pawlus bandja Xristaus Iesuis in izwara þiudo, 2 jabai sweþauh hausideduþ fauragaggi gudis anstais, sei gibana ist mis in izwis; 3 unte bi andhuleinai gakannida was mis so runa, swe fauragamelida in leitilamma, 4 duþþe ei siggwandans mageiþ fraþjan frodein meinai in runai Xristaus, 5 þatei anþaraim aldim ni kunþ was sunum manne, swaswe nu andhuliþ ist þaim weiham is apaustaulum jah praufetum in ahmin, 6 wisan þiudos gaarbjans jah galeikans jah gadailans gahaitis is in Xristau Iesu þairh aiwaggeljon, 7 þizozei warþ andbahts ik bi gibai anstais gudis þizai gibanon mis bi toja mahtais is. 8 mis, þamma undarleijin allaize þize weihane, atgibana warþ ansts so, in þiudom wailamerjan þo unfairlaistidon gabein Xristaus, 9 jah inliuhtjan allans, ƕileik þata fauragaggi runos þizos gafulginons fram aiwam in guda þamma alla gaskapjandin, 10 ei kanniþ wesi nu reikjam jah waldufnjam in þaim himinakundam þairh aikklesjon so managfalþo handugei gudis, 11 bi muna aiwe þanei gatawida in Xristau Iesu fraujin unsaramma, 12 in þammei habam balþein jah atgagg in trauainai þairh galaubein is. 13 in þize bidja, ni wairþaiþ usgrudjans in aglom meinaim faur izwis, þatei ist wulþus izwar. 14 in þis biuga kniwa meina du attin fraujins unsaris Iesuis Xristaus, 15 us þammei all fadreinis in himina jah ana airþai namnjada, 16 ei gibai izwis bi gabein wulþaus seinis mahtai gaswinþnan þairh ahman seinana in innuman mannan, 17 bauan Xristu þairh galaubein in hairtam izwaraim, 18 ei in friaþwai gawaurhtai jah gasulidai mageiþ gafahan miþ allaim þaim weiham ƕa sijai braidei jah laggei jah hauhei jah diupei; 19 kunnan þo ufarassau mikilon þis kunþjis friaþwa Xristaus, ei fullnaiþ du allai fullon gudis. 20 aþþan þamma mahteigin ufar all taujan maizo þau bidjam aiþþau fraþjam bi mahtai þizai waurkjandein in uns, 21 imma wulþus in aikklesjon in Xristau Iesu in allos aldins aiwe, amen.

4

1 Bidja nu izwis ik bandja in fraujin, wairþaba gaggan þizos laþonais þizaiei laþodai sijuþ, 2 miþ allai hauneinai jah qairrein, miþ usbeisnai usþulandans izwis misso in friaþwai, 3 usdaudjandans fastan ainamundiþa ahmins in gabundjai gawairþeis. 4 ain leik jah ains ahma, swaswe atlaþodai sijuþ in aina wen laþonais izwaraizos. 5 ains frauja, aina galaubeins, aina daupeins, 6 ains guþ jah atta allaize ... 17 þata nu qiþa jah weitwodja in fraujin, ei þanaseiþs ni gaggaiþ, swaswe jah anþaros þiudos gaggand in uswissja hugis seinis, 18 riqizeinai gahugdai wisandans, framaþjai libainais gudis in unwitjis þis wisandins in im, in daubiþos hairtane seinaize, 19 þaiei uswenans waurþanai sik silbans atgebun aglaitein in waurstwein unhrainiþos allaizos, in faihufrikein. 20 iþ jus ni swa ganemuþ Xristu, 21 jabai sweþauh ina hausideduþ jah in imma uslaisidai sijuþ, swaswe ist sunja in Iesu, 22 ei aflagjaiþ jus bi frumin usmeta þana fairnjan mannan þana riurjan bi lustum afmarzeinais. 23 anuþ-þan-niujaiþ ahmin fraþjis izwaris, 24 jah gahamoþ þamma niujin mann þamma bi guda gaskapanin in garaihtein jah weihiþai sunjos. 25 in þizei aflagjandans liugn rodjaiþ sunja ƕarjizuh miþ neƕundjin seinamma, unte sijuþ anþar anþaris liþus. 26 þwairhaiþ-þan sijaiþ jah ni frawaurkjaiþ, sunno ni disiggqai ana þwairhein izwara. 27 nih gibaiþ staþ unhulþin. 28 saei hlefi, þanaseiþs ni hlifai, ak mais arbaidjai, waurkjands swesaim handum þiuþ, ei habai dailjan þaurbandin. 29 ainhun waurde ubilaize us munþa izwaramma ni usgaggai, ak þatei goþ sijai du timreinai galaubeinais, ei gibai anst hausjandam. 30 jah ni gaurjaiþ þana weihan ahman gudis, þammei gasiglidai sijuþ in daga uslauseinais. 31 alla baitrei jah hatis jah þwairhei jah hrops jah wajamereins afwairpaidau af izwis miþ allai unselein. 32 wairþaiduh miþ izwis misso seljai, armahairtai, fragibandans izwis misso, swaswe guþ in Xristau fragaf izwis.

5

1 Wairþaiþ nu galeikondans guda swe barna liuba 2 jah gagga in friaþwai, swaswe jah Xristus frijoda uns jah atgaf sik silban faur uns hunsl jah sauþ guda du daunai woþjai. 3 aþþan horinassus jah allos unhrainiþos aiþþau faihufrikei nih namnjaidau in izwis, swaswe gadob ist weihaim, 4 aiþþau aglaitiwaurdei aiþþau dwalawaurdei aiþþau saldra, þoei du þaurftai ni fairrinnand, ak mais awiliuda. 5 þata auk witeiþ, kunnandans þatei ƕazuh hors aiþþau unhrains aiþþau faihufriks, þatei ist galiugagude skalkinassaus, ni habaiþ arbi in þiudangardjai Xristaus jah gudis. 6 ni manna izwis uslusto lausaim waurdam, þairh þoei qimiþ hatis gudis ana sunum ungalaubeinais. 7 ni wairþaiþ nu gadailans im. 8 wesuþ auk suman riqiz, iþ nu liuhaþ in fraujin; swe barna liuhadis gaggaiþ. — 9 aþþan akran liuhadis ist in allai selein jah garaihtein jah sunjai. — 10 gakiusandans þatei sijai waila galeikaiþ fraujin, 11 jah ni gamainjaiþ waurstwam riqizis ...

6

8 ... taujiþ þiuþis, þata ganimiþ at fraujin, jaþþe skalks jaþþe freis. 9 jah jus fraujans jah jus fraujans þata samo taujaiþ wiþra ins, fraletandans im ƕotos, witandans þatei im jah izwis sama frauja ist in himinam, jah wiljahalþei nist at imma. 10 þata nu anþar, broþrjus meinai, inswinþjaiþ izwis in fraujin jah in mahtai swinþeins is. 11 gahamoþ izwis sarwam gudis, ei mageiþ standan wiþra listins diabulaus; 12 unte nist izwis brakja wiþra leik jah bloþ, ak wiþra reikja jah waldufnja, wiþra þans fairƕu habandans riqizis þis, wiþra þo ahmeinona unseleins in þaim himinakundam. 13 duþþe nimiþ sarwa gudis, ei mageiþ andstandan in þamma daga ubilin jah in allamma uswaurkjandans standan. 14 standaiþ nu, ufgaurdanai hupins izwarans sunjai jah gapaidodai brunjon garaihteins, 15 jah gaskohai fotum in manwiþai aiwaggeljons gawairþjis 16 ufar all andnimandans skildu galaubeinais, þammei maguþ allos arƕaznos þis unseleins funiskos afƕapjan; 17 jah hilm naseinais nimaiþ jah meki ahmins, þatei ist waurd gudis; 18 þairh allos aihtronins jah bidos aihtrondans in alla mela in ahmin jah du þamma wakandans sinteino in allai usdaudein jah bidom fram allaim þaim weiham, 19 jah fram mis, ei mis gibaidau waurd in usluka munþis meinais in balþein kannjan runa aiwaggeljons, 20 faur þoei airino in kunawidom, ei in izai gadaursjau, swe skuljau rodjan. 21 aþþan ei jah jus witeiþ ƕa bi mik ist, ƕa ik tauja, kanneiþ izwis allata Twkeikus sa liuba broþar jah triggwa andbahts in fraujin, 22 þanei insandida du izwis, duþþe ei kunneiþ ƕa bi mik ist, jah gaþrafstjai hairtona izwara. 23 gawairþi broþrum jah friaþwa miþ galaubeinai fram guda attin jah fraujin Iesu Xristau. 24 ansts miþ allaim þaiei frijond fraujan unsarana Iesu Xristu in unriurein. amen.

Du Aifaisium ustauh.

Galatians

Du Galatim anastodeiþ.

1

1 Pawlus, apaustaulus, ni af mannam nih þairh mannan, ak þairh Iesu Xristu jah guþ attan, ize urraisida ina us dauþaim, 2 jah þai miþ mis allai broþrjus aikklesjom Galatiais. 3 ansts izwis jah gawairþi fram guda attin jah fraujin unsaramma Iesu Xristau, 4 izei gaf sik silban faur frawaurhtins unsaros, ei uslausidedi uns us þamma andwairþin aiwa ubilin bi wiljin gudis jah attins unsaris, 5 þammei wulþus du aiwam, amen. 6 sildaleikja ei swaswe sprauto afwandjanda af þamma laþondin izwis in anstai Xristaus du anþaramma aiwaggelja, 7 þatei nist anþar, alja sumai sind þai drobjandans izwis jah wiljandans inwandjan aiwaggeli Xristaus ... 20 aþþan þatei melja izwis, sai, in andwairþja gudis, ei ni liuga. 21 þaþro qam ana fera Saurais jah Kileikiais. 22 wasuþ-þan unkunþs wlita aikklesjom Iudaias þaim in Xristau; 23 þatainei hausjandans wesun þatei saei wrak uns simle, nu mereiþ galaubein þoei suman brak; 24 jah in mis mikilidedun guþ.

2

1 Þaþroh bi .id. jera usiddja aftra in Iairusaulwma miþ Barnabin, ganimands miþ mis jah Teitu. 2 uzuþ-þan-iddja bi andhuleinai, jah ussok im aiwaggeli þatei merja in þiudom, iþ sundro þaimei þuhta, ibai sware rinnau aiþþau runnjau. 3 akei nih Teitus, sa miþ mis, Kreks wisands, baidiþs was bimaitan. 4 aþþan in þizei ufsliupandane galiugabroþre, þaiei innufslupun biniuhsjan freihals unsarana þanei aihum in Xristau Iesu, ei unsis gaþiwaidedeina; 5 þaimei ni ƕeilohun gakunþedum ufhnaiwein, ei sunja aiwaggeljons gastandai at izwis. 6 aþþan af þaim þugkjandam wisan ƕa, ƕileikai simle wesun ni waiht mis wulþrais ist, guþ mans andwairþi ni andsitaiþ; aþþan mis þai þugkjandans ni waiht anainsokun; 7 ak þata wiþrawairþo, gasaiƕandans þatei gatrauaida was mis aiwaggeljo faurafilljis, swaswe Paitrau bimaitis, 8 unte saei waurstweig gatawida Paitrau du apaustaulein bimaitis, waurstweig gatawida jah mis in þiudos, 9 jah ufkunnandans anst þo gibanon mis, Paitrus jah Iakobus jah Iohannes, þaiei þuhtedun sauleis wisan, taihswons atgebun mis jah Barnabin gamaineins, swe weis du þiudom, iþ eis du bimaita; 10 þatainei þizei unledane ei gamuneima þatei usdaudida þata silbo taujan. 11 aþþan þan qam Paitrus in Antiokjai, in andwairþi imma andstoþ, unte gatarhiþs was. 12 unte faurþizei qemeina sumai fram Iakobau, miþ þiudom matida; iþ biþe qemun, ufslaup jah afskaiskaid sik ogands þans us bimaita. 13 jah miþlitidedun imma þai anþarai Iudaieis, swaei Barnabas miþgatauhans warþ þizai litai ize. 14 ake biþe ik gasaƕ þatei ni raihtaba gaggand du sunjai aiwaggeljons, qaþ du Paitrau faura allaim: jabai þu Iudaius wisands þiudisko libais jah ni iudaiwisko, ƕaiwa þiudos baideis iudaiwiskon? 15 weis raihtis wistai Iudaieis wisandans jah ni us þiudom frawaurhtai; 16 aþþan witandans þatei ni wairþiþ garaihts manna us waurstwam witodis, alja þairh galaubein Iesuis Xristaus, jah weis in Xristau Iesua galaubidedum, ei garaihtai wairþaima us galaubeinai Xristaus Iesuis jah ni us waurstwam witodis; unte ni wairþiþ garaihts us waurstwam witodis ainhun leike. 17 aþþan jabai sokjandans ei garaihtai domjaindau in ...

4

19 ... þanzei aftra fita, unte gabairhtjaidau Xristaus in izwis. 20 aþþan wilda qiman at izwis nu jah inmaidjan stibna meina; unte afslauþiþs im in izwis. 21 qiþiþ mis, jus uf witoda wiljandans wisan, þata witoþ niu hauseiþ? 22 gameliþ ist auk þatei Abraham twans aihta sununs, ainana us þiujai jah ainana us frijai; 23 akei þan sa us þiujai bi leika gabaurans was, iþ sa us frijai bi gahaita; 24 þatei sind aljaleikodos; þos auk sind twos triggwos: aina raihtis af fairgunja Seina in þiwadw bairandei, sei ist Agar; 25 Seina fairguni ist in Arabia, gamarkoþ þizai nu Iairusalem, iþ skalkinoþ miþ seinaim barnam. 26 iþ so iupa Iairusalem frija ist, sei ist aiþei unsara. 27 gameliþ ist auk: sifai stairo so unbairandei, tarmei jah hropei so ni fitandei, unte managa barna þizos auþjons mais þau þizos aigandeins aban. 28 aþþan weis, broþrjus, bi Isakis gahaita barna sium. 29 akei þan swaswe sa bi leika gabaurana wrak þana bi ahmin, swah jah nu. 30 akei ƕa qiþiþ þata gamelido? uswairp þizai þiujai jah þamma sunau izos; unte ni nimiþ arbi sunus þiujos miþ sunau frijaizos. 31 þannu nu, broþrjus, ni sijum þiujos barna, ak frijaizos

5

1 Þammei freihalsa uns Xristus frijans brahta standaiþ nu jah ni aftra skalkinassaus jukuzja usþulaiþ. 2 sai, ik Pawlus qiþa izwis þatei jabai bimaitiþ, Xristus izwis nist du botai. 3 aþþan weitwodja ƕammeh manne bimaitanaize, þatei skula ist all witoþ taujan. 4 lausai sijuþ af Xristau, juzei in witoda garaihtans qiþiþ izwis; us anstai usdrusuþ; 5 aþþan weis ahmin us galaubeinai wenais garaihteins beidam; 6 unte in Xristu Iesu nih bimait waiht gamag nih faurafilli, ak galaubeins þairh friaþwa waurstweiga. 7 runnuþ waila; ƕas izwis galatida sunjai ni ufhausjan? 8 so gakunds ni us þamma laþondin izwis ist. 9 leitil beistis allana daig distairiþ. 10 ik gatraua in izwis in fraujin þatei ni waiht aljis hugjiþ; aþþan sa drobjands izwis sa bairai þo wargiþa, saƕazuh saei sijai. 11 aþþan ik, broþrjus, jabai bimait merjau, duƕe þanamais wrikada? þannu gatauran ist marzeins galgins. 12 wainei jah usmaitaindau þai drobjandans izwis. 13 jus auk du freihalsa laþodai sijuþ, broþrjus; þatainei ibai þana freihals du lewa leikis taujaiþ, ak in friaþwos ahmins skalkinoþ izwis misso. 14 unte all witoþ in izwis in ainamma waurda usfulljada, in þamma: frijos neƕundjan þeinana swe þuk silban. 15 iþ jabai izwis misso beitiþ jah fairrinoþ, saiƕiþ, ibai fram izwis misso fraqimaindau. 16 aþþan qiþa ei ahmin gaggaiþ jah lustu leikis ni ustiuhaiþ. 17 unte leik gairneiþ wiþra ahman, iþ ahma wiþra leik, þo nu sis misso andstandand, ei ni þisƕah þatei wileiþ, þata taujaiþ. 18 aþþan jabai ahmin tiuhanda, ni sijuþ uf witoda. 19 aþþan swikunþa sind waurstwa leikis, þatei ist: horinassus, kalkinassus, unhrainiþa, aglaitei, 20 galiugagude skalkinassus, lubjaleisei, fiaþwos, haifsteis, aljan, hatiza, jiukos, twisstasseis, birodeinos hairaiseis, 21 neiþa, maurþra, drugkaneins, gabauros jah þata galeiko þaim, þatei fauraqiþa izwis, swe ju fauraqaþ, þatei þai þata swaleik tataujandans þiudangardjos gudis arbjans ni wairþand. 22 iþ akran ahmins ist friaþwa, faheds, gawairþi, usbeisnei, selei, bleiþei, galaubeins, 23 qairrei, gahobains, swiknei; wiþra þo swaleika nist witoþ. 24 iþ þaiei sind Xristaus, leik sein ushramidedun miþ winnom jah lustum. 25 jabai libam ahmin, ahmin jah gaggam. 26 ni wairþaima flautai, uns misso ushaitandans, misso in neiþa wisandans.

6

1 Broþrjus, jabai gafahaidau manna in ƕizai missadede, jus þai ahmeinans gaþwastjaiþ þana swaleikana in ahmin qairreins, atsaiƕands þuk silban, ibai jah þu fraisaizau. 2 izwaros misso kauriþos bairaiþ, jah swa usfulleiþ witoþ Xristaus. 3 iþ jabai þugkeiþ ƕas ƕa wisan, ni waiht wisands, sis silbin fraþjamarzeins ist. 4 iþ waurstw sein silbins kiusai ƕarjizuh, jah þan in sis silbin ƕoftulja habai jah ni in anþaramma; 5 ƕarjizuh auk swesa baurþein bairiþ. 6 aþþan gamainjai sa laisida waurda þamma laisjandin in allaim godaim. 7 ni wairþaiþ airzjai; guþ ni bilaikada. manna auk þatei saiiþ þatuh jah sneiþiþ. 8 unte saei saiiþ in leika seinamma, us þamma leika jah sneiþiþ riurein; iþ saei saiiþ in ahmin, us ahmin jah sneiþiþ libain aiweinon. 9 aþþan þata godo taujandans ni wairþaima usgrudjans; unte at mel swesata sneiþam ni afmauidai. 10 þannu nu, þandei mel habam, waurkjam þiuþ wiþra allans, þishun wiþra swesans galaubeinai. 11 sai, ƕileikaim bokom izwis gamelida meinai handau. 12 swa managai swe wileina samjan sis in leika, þai nauþjand izwis bimaitan, ei ƕeh wrakja galgins Xristaus ni winnaina. 13 nih þan sweþauh þai ize bimaitanai sind, witoþ fastand, ak wileina izwis bimaitan, ei in izwaramma leika ƕopaina. 14 iþ mis ni sijai ƕopan ni in waihtai, niba in galgins fraujins unsaris Iesuis Xristaus, þairh þanei mis fairƕaus ushramiþs ist jah ik fairƕau. 15 unte nih bimait waiht ist, ni faurafilli, ak niuja gaskafts. 16 jah swa managai swe þizai garaideinai galaistans sind, gawairþi ana im jah armaio jah ana Israela gudis. 17 þanamais arbaide ni ainshun mis gansjai: unte ik stakins fraujins unsaris Iesuis Xristaus ana leika meinamma baira. 18 ansts fraujins unsaris Iesuis Xristaus miþ ahmin izwaramma, broþrjus. amen.

du Galatim ustauh.

Philippians

1

14 ... managistans broþre in fraujin gatrauandans bandjom meinaim mais gadaursan unagandans waurd gudis rodjan. 15 sumai raihtis jah in neiþis jah haifstais, sumai þan in godis wiljins Xristu merjand, 16 sumai þan us friaþwai, witandans þatei du sunjonai aiwaggeljons gasatiþs im; 17 iþ þaiei us haifstai Xristu merjand, ni swiknaba, munandans sik aglons urraisjan bandjom meinaim. 18 ƕa auk? þandei allaim haidum, jaþþe inilon jaþþe sunjai, Xristus merjada; jah in þamma fagino, akei jah faginon duginna. 19 unte wait ei þata mis gagaggiþ du ganistai þairh izwara bida jah andstald ahmins Xristaus Iesuis, 20 bi usbeisnai jah wenai meinaim, unte ni in waihtai gaaiwiskoþs wairþa, ak in allai trauainai, swe sinteino jah nu, mikiljada Xristus in leika meinamma, jaþþe þairh libain jaþþe þairh dauþu. 21 aþþan mis liban Xristus ist jah gaswiltan gawaurki. 22 iþ jabai liban in leika, þata mis akran waurstwis ist, jah ƕaþar waljau ni kann. 23 aþþan dishabaiþs im us þaim twaim: þanuh lustu habands andletnan jah miþ Xristau wisan, und filu mais batizo ist; 24 aþþan du wisan in leika þaurftozo in izwara. 25 jah þata triggwaba wait þatei wisa jah þairhwisa at allaim izwis du izwarai framgahtai jah fahedai galaubeinais izwaraizos, 26 ei ƕoftuli izwara biauknai in Xristau Iesu in mis þairh meinana qum aftra du izwis. 27 ƕeh þatainei wairþaba aiwaggeljons Xristaus usmitaiþ, ei jaþþe qimau jah gasaiƕau izwis, jaþþe aljaþro gahausjau bi izwis, þatei standiþ in ainamma ahmin, ainai saiwalai samana arbaidjandans galaubeinai aiwaggeljons, 28 jah ni in waihtai afagidai fram þaim andastaþjam, þatei ist im ustaikneins fralustais, iþ izwis ganistais, jah þata fram guda. 29 izwis fragiban ist faur Xristu ni þatainei du imma galaubjan, ak jah þata faur ina winnan, 30 þo samon haifst habandans, þoei gasaiƕiþ in mis jah nu hauseiþ in mis.

2

1 Jabai ƕo nu gaþrafsteino in Xristau, jabai ƕo gaþlaihte friaþwos, jabai ƕo gamainduþe ahmins, jabai ƕo mildiþo jah gableiþeino, 2 usfulleiþ meina fahed, ei þata samo hugjaiþ, þo samon friaþwa habandans, samasaiwalai, samafraþjai; 3 ni waiht bi haifstai aiþþau lausai hauheinai, ak in allai hauneinai gahugdais anþar anþarana munands sis auhuman; 4 ni þo seina ƕarjizuh mitondans, ak jah þo anþaraize ƕarjizuh. 5 þata auk fraiþjaidau in izwis, þatei jah in Xristau Iesu, 6 saei in gudaskaunein wisands ni wulwa rahnida wisan sik galeiko guda, 7 ak sik silban uslausida, wlit skalkis nimands, in galeikja manne waurþans, 8 jah manaulja bigitans swe manna. gahaunida sik silban, waurþans ufhausjands attin und ... 22 ... þatei swe attin barn miþskalkinoda mis in aiwaggeljon. 23 þanuh nu wenja sandjan, biþe gasaiƕa ƕa bi mik ist, suns. 24 aþþan gatraua in fraujin, þammei jah silba sprauto qima. 25 aþþan þarb munda, Aipafraudeitu broþar jah gawaurstwan jah gahlaiban meinana, iþ izwarana apaustulu jah andbaht þaurftais meinaizos sandjan du izwis; 26 unte gairnjands was allaize izwara jah unwunands, in þizei hausideduþ ina siukan. 27 jah auk siuks was neƕa dauþau, akei guþ ina gaarmaida; aþþan ni þatainei ina, ak jah mik, ei gaurein ana gaurein ni habau. 28 sniumundos nu insandida ina, ei gasaiƕandans ina aftra faginoþ jah ik hlasoza sijau ufkunnands ƕa bi izwis ist. 29 andnimaiþ nu ina in fraujin miþ allai fahedai jah þans swaleikans swerans haibaiþ, 30 unte in waurstwis Xristaus und dauþu atneƕida, ufarmunnonds saiwalai seinai, ei usfullidedi izwar gaidw bi mein andbahti.

3

1 Þata anþar, broþrjus meinai, faginoþ in fraujin; þo samona izwis meljan mis sweþauh ni latei, iþ izwis þwastiþa. 2 saiƕiþ þans hundans, saiƕiþ þans ubilans waurstwjans, saiƕiþ þo gamaitanon. 3 aþþan weis sijum bimait, weis ahmin guda skalkinondans jah ƕopandans in Xristau Iesu, jah ni in leika gatrauam, 4 jah þan ik habands trauain jah in leika. jabai ƕas anþar þugkeiþ trauan in leika, ik mais: 5 bimait ahtaudogs, us knodai Israelis, kunjis Baineiameinis, Haibraius us Haibraium, bi witoda Fareisaius, 6 bi aljana wrakjands aikklesjon, bi garaihtein þizai sei in witoda ist, wisands usfairina. 7 akei þatei was mis gawaurki, þatuh rahnida in Xristaus sleiþa wisan. 8 aþþan sweþauh all domja sleiþa wisan in ufarassaus kunþjis Iesuis Xristaus fraujins meinis, in þizei allamma gasleiþiþs im jah domja smarnos wisan allata, ei Xristau du gawaurkja habau, 9 jah bigitaidau in imma ni habands meina garaihtein, þo us witoda, ak þairh galaubein Iesuis Xristaus, sei us guda ist garaihtei ana galaubeinai, 10 du kunnan ina jah maht usstassais is jah gamainduþ þulaine is, miþkauriþs was dauþau is, 11 ei ƕaiwa gaqimau in usstassai us dauþaim. 12 ni þatei ju andnemjau aiþþau ju garaihts gadomiþs sijau, aþþan ik afargagga, ei gafahau in þammei gafahans warþ fram Xristau. 13 broþrjus, ik mik silban ni nauh man gafahan; 14 aþþan ain sweþauh þaim afta ufarmunnonds, iþ du þaim þoei faura sind, mik ufþanjands, bi mundrein afargagga afar sigislauna þizos iupa laþonais gudis in Xristau Iesu. 15 swa managai nu swe sijaima fullawitans, þata hugjaima; jah jabai aljaleikos hugjiþ, jah þata izwis guþ andhuljiþ. 16 aþþan sweþauh du þammei gasnewum, ei samo hugjaima jah samo fraþjaima. 17 miþgaleikondans meinai wairþaiþ, broþrjus, jah mundoþ izwis þans swa gaggandans, swaswe habaiþ frisaht unsis. 18 unte managai gaggand þanzei ufta qaþ izwis, iþ nu jah gretands qiþa þans fijands galgins Xristaus, 19 þizeei andeis wairþiþ fralusts, þize guþ wamba ist jah wulþus in skandai ize, þaiei airþeinaim fraþjand. 20 iþ unsara bauains in himinam ist, þaþroei jah nasjand usbeidam fraujan Iesu Xristu, 21 saei inmaideiþ leika hauneinais unsaraizos du ibnaskaunjamma leika wulþaus seinis bi waurstwa, unte mag jah ufhnaiwjan sis alla.

4

1 Swaei nu, broþrjus meinai liubans jah lustusamans, faheþs jah waips meins, swa standaiþ in fraujin. 2 Aiodian bidja jah Swntwkein bidja þata samo fraþjan in fraujin. 3 jai jah þuk waliso bidja gajuko, niþais þos þozei miþarbaididedun mis in aiwaggeljon miþ Klemaintau jah anþaraim gawaurstwam meinaim, þizeei namna sind in bokom libainais. 4 nunu nu faginoþ in fraujin sinteino; aftra qiþa, faginoþ! 5 anawilje izwara kunþa siai allaim mannam; frauja neƕa ist. 6 ni waihtai maurnaiþ, ak in allai bidai jah aihtronai miþ awiliudam bidos izwaros kunþos sijaina at guda. 7 jah gawairþi gudis, þatei ufar ist all ahane, fastaiþ hairtona jah leika izwara in Xristau Iesu. 8 þata anþar, broþrjus, þisƕah þatei ist sunjein, þisƕah þatei gariud, þisƕah þatei garaiht, þisƕah þatei weih, þisƕah þatei liubaleik, þisƕah þatei wailameri, jabai ƕo godeino, jabai ƕo hazeino, þata mitoþ; 9 þatei jah galaisideduþ izwis jah ganemuþ jah gahausideduþ jah gaseƕuþ in mis, þata taujaiþ, jah guþ gawairþeis sijai miþ izwis. 10 aþþan faginoda in fraujin mikilaba, unte ju ƕan gaþaihuþ du faur mik fraþjan, ana þammei jah froþuþ; aþþan analatidai waurþuþ. 11 ni þatei bi þarbai qiþau, unte ik galaisida mik in þaimei im ganohiþs wisan. 12 lais jah haunjan mik, lais jah ufarassu haban; in allamma jah in allaim usþroþiþs im, jah sads wairþan jah gredags, jah ufarassau haban jah þarbos þulan. 13 all mag in þamma inswinþjandin mik Xristau. 14 aþþan sweþauh waila gatawideduþ gamainja briggandans meina aglon. 15 aþþan wituþ jah jus, Filippisius, þatei in anastodeinai aiwaggeljons, þan usiddja af Makidonai, ni ainnohun aikklesjono mis gamainida in raþjon gibos jah andanemis, alja jus ainai. 16 unte jah in Þaissalauneikai jah ainamma sinþa jah twaim andawizn mis insandideduþ. 17 ni þatei gasokjau giba, ak gasokja akran ...

Colossians

1

6 ... in sunjai; 7 swaswe ganemuþ at Aipafrin þamma liubin gaskalkja unsaramma, saei ist triggws faur izwis andbahts Xristaus Iesuis, 8 saei jah gakannida uns izwara friaþwa in ahmin. 9 duþþe jah weis, fram þamma daga ei hausidedum, ni ƕeilaidedum faur izwis bidjandans jah aihtrondans, ei fullnaiþ kunþjis wiljins is in allai handugein jah frodein ahmeinai; 10 ei gaggaiþ wairþaba fraujins in allamma þatei galeikai, in allamma waurstwe godaize akran bairandans jah wahsjandans in ufkunþja gudis, 11 in allai mahtai gaswinþidai bi mahtai wulþaus is, in allai usþulainai jah usbeisnai miþ fahedai, 12 awiliudondans attin saei laþoda izwis du dailai hlautis weihaize in liuhada, 13 saei galausida izwis us waldufnja riqizis jah atnam in þiudangardja sunaus friaþwos seinaizos, 14 in þammei habam faurbauht, fralet frawaurhte, 15 saei ist frisahts gudis ungasaiƕanis, frumabaur allaizos gaskaftais; 16 unte in imma gaskapana waurþun alla in himinam jah ana airþai, þo gasaiƕanona jah þo ungasaiƕanona, jaþþe sitlos jaþþe fraujinassjus, jaþþe reikja jaþþe waldufnja, alla þairh ina jah in imma gaskapana sind. 17 jah is ist faura allaim jah alla in imma ussatida sind. 18 jah is ist haubiþ leikis, aikklesjons, saei ist anastodeins, frumabaur us dauþaim, ei sijai in allaim is frumadein habands; 19 unte in imma galeikaida alla fullon bauan, 20 jah þairh ina gafriþon alla in imma, gawairþi taujands þairh bloþ galgins is þairh ina, jaþþe þo ana airþai jaþþe þo ana himinam. 21 jah izwis simle wisandans framaþidans jah fijands gahugdai in waurstwam ubilaim, iþ nu gafriþodai 22 in leika mammons is þairh dauþu du atsatjan izwis weihans jah unwammans jah usfairinans faura imma, 23 jabai sweþauh þairhwisiþ in galaubeinai gaþwastidai jah gatulgidai jah ni afwagidai af wenai aiwaggeljons, þoei hausideduþ, sei merida ist in alla gaskaft þo uf himina, þizozei warþ ik Pawlus andbahts; 24 saei nu fagino in þaimei winna faur izwis jah usfullja gaidwa aglono Xristaus in leika meinamma faur leik is, þatei ist aikklesjo, 25 þizozei warþ ik andbahts bi ragina gudis, þatei giban ist mis in izwis du usfulljan waurd gudis, 26 runa sei gafulgina was fram aiwam jah fram aldim, iþ nu gaswikunþida warþ þaim weiham is, 27 þaimei wilda guþ gakannjan gabein wulþaus þizos runos in þiudom, þatei ist Xristus in izwis, wens wulþaus, 28 þanei weis gateiham talzjandans all manne jah laisjandans all manne in allai handugein, ei atsatjaima all manne fullawitan in Xristau Iesu, 29 du þammei arbaidja usdaudjands bi ...

2

11 ... frawaurhte leikis, in bimaita Xristaus, 12 miþ ganawistrodai imma in daupeinai, in þizaiei jah miþurrisuþ þairh galaubein waurstwis gudis, saei urraisida ina us dauþaim. 13 jah izwis dauþans wisandans missadedim jah unbimaita leikis izwaris miþgaqiwida miþ imma, fragibands uns allos missadedins, 14 afswairbands þos ana uns wadjabokos raginam seinaim, þatei was andaneiþo uns, jah þata usnam us midumai ganagljands ita du galgin, 15 andhamonds sik leika, reikja jah waldufnja gatarhida balþaba, gablauþjands þo bairhtaba in sis. 16 ni manna nu izwis bidomjai in mata aiþþau in draggka aiþþau in dailai dagis dulþais aiþþau fulliþe aiþþau sabbatum, 17 þatei ist skadus þize anawairþane, iþ leik Xristaus. 18 ni ƕashun izwis gajiukai, wiljands in hauneinai jah blotinassau aggile þatei ni saƕ ushafjands sik, sware ufblesans fram fraþja leikis seinis, 19 jah ni habands haubiþ, us þammei all leik þairh gawissins jah gabindos auknando jah þeihando wahseiþ du wahstau gudis. 20 jabai gaswultuþ miþ Xristau af stabim þis fairƕaus, ƕa þanaseiþs swe qiwai in þamma fairƕau urrediþ? 21 ni teikais, ni atsnarpjais, ni kausjais! 22 þatei ist all du riurein, þairh þatei is brukjaidau bi anabusnim jah laiseinim manne, 23 þoei sind sweþauh waurd habandona handugeins þuhtaus in fastubnja jah hauneinai hairtins jah unfreideinai leikis, ni in sweriþo ƕizai du soþa leikis.

3

1 Jabai nu miþurrisuþ Xristau, þoei iupa sind sokeiþ, þarei Xristus ist in taihswai gudis sitands. 2 þaimei iupa sind fraþjaiþ, ni þaim þoei ana airþai sind. 3 unte gadauþnodeduþ jah libains izwara gafulgina ist miþ Xristau in guda. 4 þan Xristus swikunþs wairþiþ, libains izwara, þanuh jah jus bairhtai wairþiþ miþ imma in wulþau. 5 daeiþ nu liþuns izwarans, þans þaiei sind ana airþai, horinassu, unhrainein, winnon, lustu ubilana jah faihugeiron, sei ist galiugagude skalkinassus; 6 þairh þoei qimiþ hatis gudis ana sunum ungalaubeinais, 7 in þaimei jah jus iddjeduþ simle, þan libaideduþ in þaim. 8 iþ nu aflagjiþ jah jus þo alla, hatis, þwairhein, unselein, anaqiss, aglaitiwaurdein; us munþa izwaramma ni usgaggai. 9 ni liugaiþ izwis misso, afslaupjandans izwis þana fairnjan mannan miþ tojam is, 10 jah gahamoþ niujamma, þamma ananiwidin du ufkunþja bi frisahtai þis, saei gaskop ina; 11 þarei nist Kreks jah Judaius, bimait jah faurafilli, barbarus jah Skwþus, skalks jah freis, ak alla jah in allaim Xristus. 12 gahamoþ izwis nu swe gawalidai gudis, weihans jah walisans, brusts bleiþeins, armahairtein, selein, haunein ahins, qairrein, usbeisnein. 13 þulandans izwis misso jah fragibandans silbans, jabai ƕas wiþra ƕana habai fairina; swaswe jah Xristus fragaf izwis, swa jah jus taujaiþ. 14 aþþan ufar alla þo friaþwa, sei ist gabindi ainamundiþos. 15 jah gawairþi gudis swignjaiþ in hairtam izwaraim, in þammei jah laþodai wesuþ in ainamma leika, jah awiliudondans wairþaiþ. 16 waurd Xristaus bauai in izwis gabigaba, in allai handugein jah frodein ahmeinai laisjandans jah talzjandans izwis silbans psalmom, hazeinim, saggwim ahmeinaim, in anstai siggwandans in hairtam izwaraim fraujin. 17 all þisƕah þatei taujaiþ in waurda aiþþau in waurstwa, all in namin fraujins Iesuis, awiliudondans guda attin þairh ina. 18 jus qinons, ufhausjaiþ wairam izwaraim, swe gaqimiþ in fraujin. 19 wairos, frijoþ qenins izwaros jah ni sijaiþ baitrai wiþra þos. 20 barna, ufhausjaiþ fadreinam bi all; unte þata waila galeikaiþ ist in fraujin. 21 jus attans, ni gramjaiþ barna izwara du þwairhein, ei ni wairþaina in unlustau. 22 þewisa, ufhausjaiþ bi all þaim bi leika fraujam, ni in augam skalkinondans, swe mannam samjandans, ak in ainfalþein hairtins, ogandans guþ. 23 þisƕah þatei taujaiþ, us saiwalai waurkjaiþ swe fraujin, ni mannam, 24 witandans þatei af fraujin nimiþ andalauni arbjis; unte fraujin Xristau skalkinoþ. 25 sa auk skaþaila andnimiþ þatei skoþ, jah nist wiljahalþein at guda.

4

1 Jus fraujans, garaiht jah ibnassu þewisam atkunnaiþ, witandans þatei aihuþ jah jus fraujan in himinam. 2 bidai haftjandans izwis, wakandans in izai in awiliudam; 3 bidjandans samana jah bi uns ei guþ uslukai unsis haurd waurdis du rodjan runa Xristaus, in þizozei jah gabundans im, 4 ei gabairhtjau þo, swaswe skuljau rodjan. 5 in handugein gaggaiþ du þaim uta, þata mel usbugjandans. 6 waurd izwar sinteino in anstai salta gasupoþ siai, ei witeiþ ƕaiwa skuleiþ ainƕarjammeh andhafjan. 7 þatei bi mik ist, all gakanneiþ izwis Twkekus, sa liuba broþar jah triggwa andbahts jah gaskalki in fraujin, 8 þanei insandida du izwis duþþe ei kunnjai ƕa bi izwis ist, jah gaþrafstjai hairtona izwara, 9 miþ Aunisimau þamma liubin jah triggwin broþr, saei ist us izwis, þaiei all izwis gakannjand þatei her ist. 10 goleiþ izwis Areistarkus, sa miþfrahunþana mis, jah Markus gadiliggs Barnabins, bi þanei nemuþ anabusnins, ei jabai qimai at izwis, andnimaiþ ina; 11 jah Iesus, saei haitada Justus, þaiei sind us bimaita. þai ainai gawaurstwans sind þiudangardjos gudis, þaiei wesun mis du gaþrafsteinai. 12 goleiþ izwis Aipafras, sa us izwis, skalks Xristaus Iesuis, sinteino usdaudjands bi izwis in bidom, ei standaiþ allawaurstwans jah fullawitans in allamma wiljin gudis. 13 weitwodja auk imma þatei habaiþ manag aljan bi izwis jah bi þans þaiei sind in Laudeikaia jah Iairaupaulein. 14 goleiþ izwis Lukas, leikeis sa liuba. 15 goleiþ þans in Laudeikaia broþruns jah Nwmfan jah þo ingardjon is aikklesjon. 16 jah þan ussiggwaidau at izwis so aipistaule, taujaiþ ei jah in Laudekaion aikklesjon ussiggwaidau, jah þoei ist us Laudeikaion, jus ussiggwaid. 17 jah qiþaiþ Arkippau: saiƕ þata andbahti þatei andnamt in fraujin, ei ita usfulljais. 18 goleins meinai handau Pawlaus. 19 gamuneiþ meinaizos bandjos. ansts miþ izwis, amen.

du Kaulaussaium ustauh.

Thessalonians I

2

10 ... jah guþ, ƕaiwa weihaba jah garaihtaba jah unfairinodaba izwis þaim galaubjandam wesum, 11 swaswe wituþ ainƕarjanoh izwara, swe atta barna seina, bidjandans izwis jah gaþlaihandans, 12 jah weitwodjandans du gaggan izwis wairþaba gudis, saei laþoda izwis du seinai þiudangardjai jah wulþau. 13 duþe jah weis awiliudom guda unsweibandans, unte nimandans at uns waurd hauseinais gudis andnemuþ ni swaswe waurd manne, ak swaswe ist sunjaba waurd gudis, þatei jah waurkeiþ in izwis juzei galaubeiþ. 14 jus auk galeikondans waurþuþ, broþrjus, aikklesjom gudis þaim wisandeim in Iudaia in Xristau Iesu, unte þata samo wunnuþ jah jus fram izwaraim inkunjam swaswe jah weis fram Iudaium, 15 þaiei jah fraujin usqemun Iesua jah swesaim praufetum jah uns frawrekun jah guda ni galeikandans jah allaim mannam andaneiþans sind, 16 warjandans uns du þiudom rodjan ei ganisaina, akei du usfulljan seinos frawaurhtins sinteino; aþþan snauh ana ins hatis gudis und andi. 17 aþþan weis, broþrjus, gaainanaidai af izwis du mela ƕeilos, andwairþja ni hairtin, ufarassau sniumidedum andaugi izwara gasaiƕan in managamma lustau. 18 unte wildedum qiman at izwis, ik raihtis Pawlus jah ainamma sinþa jah twaim, jah analatida uns Satana. 19 ƕa auk ist unsara wens aiþþau faheþs aiþþau waips ƕoftuljos, niu jus in andwairþja fraujins unsaris Iesuis Xristaus in is quma? 20 jus auk siuþ wulþus unsar jah faheþs.

3

1 In þizei ju ni usþulandans þanamais, galeikaida uns ei biliþanai weseima in Aþeinim ainai. 2 jah insandidedum Teimauþaiu, broþar unsarana jah andbaht gudis in aiwaggeljon Xristaus, ei izwis gatulgjai jah bidjai bi galaubein izwara, 3 ei ni ainshun afagjaidau in þaim aggwiþom; silbans auk wituþ þatei du þamma satidai sijum. 4 jah auk þan wesum at izwis, fauraqeþum izwis þatei anawairþ was uns du winnan agliþos, swaswe jah warþ jah wituþ. 5 duþþe jah ik ju ni usþulands insandida du ufkunnan galaubein izwara, ibai aufto usfaifraisi izwis sa fraisands jah sware wairþai arbaiþs unsara. 6 aþþan nu at qimandin Teimauþaiu at unsis fram izwis jah gateihandin uns galaubein jah friaþwa izwara, jah þatei gaminþi unsar habaiþ god sinteino, gairnjandans uns gasaiƕan, swaswe jah weis izwis, 7 inuh þis gaþrafstidai sijum, broþrjus, fram izwis ana allai nauþai jah aglon unsarai in izwaraizos galaubeinais; 8 unte sai libam, jabai jus gastandiþ in fraujin. 9 ƕa auk awiliude magum usgildan fraujin guda bi izwis ana allai fahedai þizaiei faginom in izwara faura guda unsaramma, 10 naht jah daga ufarassau bidjandans ei gasaiƕaima andwairþja izwara jah ustiuhaima waninassu galaubeinais izwaraizos? 11 aþþan silba guþ jah atta unsar jah frauja unsar Iesus Xristus garaihtjai wig unsarana du izwis. 12 aþþan izwis frauja managjai jah ganohnan gataujai friaþwai in izwis misso jah allans swaswe jah weis in izwis, 13 du tulgjan hairtona izwara unfairinona in weihiþai faura guda jah attin unsaramma in quma fraujins unsaris Iesuis Xristaus miþ allaim þaim weiham seinaim.

4

1 Þannu nu, broþrjus, anahaitam bidai izwis jah bidjam in fraujin Iesua, ei swaswe andnemuþ at uns ƕaiwa skuluþ gaggan jah galeikan guda, swaswe jah gaggaiþ jah gaaukaiþ mais. 2 wituþ auk ƕarjos anabusnins atgebum izwis þairh fraujan Iesu Xristu. 3 þata auk ist wilja gudis, weihiþa izwara, ei gahabaiþ izwis af kalkinassaus, 4 ei witi ƕarjizuh izwara gastaldan sein kas in weihiþai jah sweriþai, 5 ni in gairunja lustaus, swaswe jah þiudos þozei ni kunnun guþ, 6 ei ƕas ni ufargaggai nih bi faihu _ol_ broþar seinana, unte fraweitands frauja ist allaize, swaswe jah fauraqeþum izwis jah weitwodidedum. 7 unte ni laþoda uns guþ du unhrainiþai, ak in weihiþa. 8 inuh þis nu saei ufbrikiþ, ni mann ufbrikiþ, ak guda, saei gaf ahman seinana weihana izwis. 9 aþþan bi broþrulubon ni þaurbum meljan izwis, unte silbans jus at guda uslaisidai sijuþ du frijon izwis misso. 10 jah auk taujiþ þata in allans broþruns in allai Makidonai; aþþan bidjam izwis, broþrjus, biauknan mais 11 jah biarbaidjan anaqal jah taujan swesa jah waurkjan handum izwaraim, swaswe jah izwis anabudum, 12 ei gaggaiþ gafehaba du þaim þaiei uta sind jah ni ainishun ƕis þaurbeiþ. 13 aþþan ni wileima izwis unweisans, broþrjus, bi þans anaslepandans, ei ni saurgaiþ swe þai anþarai þaiei ni haband wen. 14 unte jabai galaubjam þatei Iesus gaswalt jah usstoþ, swa jah guþ þans þaiei anasaislepun þairh Iesu tiuhaiþ miþ imma. 15 þatuþ-þan izwis qiþam in waurda fraujins, þatei weis þai libandans, þai bilaibidans in quma fraujins ni bisniwam faur þans anaslepandans; 16 unte silba frauja in haitjai, in stibnai arkaggilaus jah in þuthaurna gudis dalaþ atsteigiþ af himina jah dauþans þai in Xristau usstandand faurþis. 17 þaþro þan weis þai libandans, þai aflifnandans suns miþ imma frawilwanda in milhmam du gamotjan fraujin in luftau jah swa framwigis miþ fraujin wairþam. 18 swaei nu þrafsteiþ izwis misso in þaim waurdam.

5

1 Aþþan bi þo þeihsa jah mela, broþrjus, ni þaurbum ei izwis meljaima; 2 unte silbans glaggwo wituþ þatei dags fraujins swe þiubs in naht swa qimiþ. 3 þan qiþand: gawairþi jah tulgiþa, þanuh unweniggo ins biqimiþ fralusts swaswe sair qiþuhafton, jah ni unþaþliuhand. 4 aþþan jus, broþrjus, ni sijuþ in riqiza, ei sa dags izwis swe þiubs gafahai; 5 unte allai jus sunjus liuhadis sijuþ jah sunjus dagis; ni siuþ nahts ni riqizis. 6 þannu nu ni slepaima swe þai anþarai, ak wakaima jah warai sijaima; 7 unte þaiei slepand, naht slepand, jah þaiei drugkanai wairþand, nahts drugkanai wairþand. 8 iþ weis dagis wisandans usskawai sijaima, gahamodai brunjon galaubeinais jah friaþwos jah hilma wenai nasseinais. 9 unte ni satida uns guþ in hatis, ak du gafreideinai ganistais, þairh fraujan unsarana Iesu Xristu, 10 saei gaswalt faur uns, ei, jaþþe slepaima jaþþe wakaima, samana miþ imma libaima. 11 inuh þis þrafsteiþ izwis misso jah timrjaiþ ainƕarjizuh anþar anþarana, swaswe jah taujiþ. 12 aþþan bidjam izwis, broþrjus, kunnan þans arbaidjandans in izwis jah faurstassjans izwarans in fraujin jah talzjandans izwis 13 jah sweraiþ ins ufarassau in friaþwai in waurstwis ize jah gawairþi habaiþ in izwis. 14 bidjamuþ-þan izwis, broþrjus, talzjaiþ þans ungatassans, þrafstjaiþ þans grindafraþjans, usþulaiþ þans siukans, usbeisneigai sijaiþ wiþra allans. 15 saiƕiþ ibai ƕas ubil und ubilamma ƕamma usgildai, ak sinteino þiuþ laistjaiþ miþ izwis misso jah wiþra allans. 16 sinteino faginoþ in fraujin. 17 unsweibandans bidjaiþ; 18 in allamma awiliudoþ. þata auk ist wilja gudis in Xristau Iesu in izwis. 19 ahman ni afƕapjaiþ. 20 praufetjam ni frakunneiþ. 21 aþþan all uskiusaiþ; þatei god sijai, gahabaiþ. 22 af allamma waihte ubilaizo afhabaiþ izwis. 23 aþþan silba guþ gawairþjis gaweihai izwis allandjo jah gahailana izwarana ahman, jah saiwala jah leik usfairinona in quma fraujins unsaris Iesuis Xristaus gafastaindau. 24 triggws saei laþoda izwis, saei jah taujiþ. 25 broþrjus, bidjaiþuþ-þan jah bi uns. 26 goljaiþ broþruns allans in gafrijonai weihai. 27 biswara izwis in fraujin ei ussiggwaidau so aipistaule þaim weiham broþrum. 28 ansts fraujins unsaris Iesuis Xristaus miþ izwis. amen.

Thessalonians II

Du Þaissalauneikaium anþara.

1

1 Pawlus jah Silbanus jah Teimauþaius aikklesjon Þaissalauneikaie in guda attin unsaramma jah fraujin Iesu Xristau. 2 ansts izwis jah gawairþi fram guda attin unsaramma jah fraujin Iesu Xristau. 3 Awiliudon skulum guda sinteino in izwara, broþrjus, swaswe wairþ ist, unte ufarwahseiþ galaubeins izwara jah managniþ friaþwa ainƕarjizuh allaize izwara in izwis misso; 4 swaei weis silbans izwis ƕopam in aikklesjom gudis in stiwitjis izwaris jah galaubeinais in allaim wrakjom izwaraim jah aglom þozei usþulaiþ, 5 taikn garaihtaizos stauos gudis du wairþans briggan izwis þiudangardjos gudis, in þizozei jah winniþ; 6 sweþauh ...

2

15 ... unsaros. 16 aþþan silba frauja unsar Iesus Xristus jah guþ jah atta unsar saei frijoda uns jah atgaf gaþlaiht aiweina jah wen goda in anstai, 17 gaþrafstjai hairtona izwara jah gatulgjai in allaim waurstwam jah waurdam godaim.

3

1 Þata anþar gabidjaiþ jah bi unsis, broþrjus, ei waurd fraujins þragjai jah mikiljaidau, swaswe jah at izwis, 2 jah ei uslausjaindau af gastojanaim jah ubilaim mannam; ni auk ist allaim galaubeins. 3 aþþan triggws frauja saei gatulgeiþ izwis jah galausjai izwis af þamma ubilin. 4 aþþan gatrauam in fraujin in izwis, ei þatei anabudum izwis, jah taujiþ jah taujan habaiþ. 5 ak frauja garaihtjai hairtona izwara in friaþwai gudis jah in usþulainai Xristaus. 6 aþþan anabiudam izwis, broþrjus, in namin fraujins unsaris Iesuis Xristaus, ei gaskaidaiþ izwis af allamma broþre ƕairbandane ungatassaba jah ni bi anafilham þoei andnemuþ at uns. 7 silbans auk kunnuþ ƕaiwa skuld ist galeikon unsis, unte ni ungatewidai wesum in izwis, 8 ni arwjo hlaib matidedum at ƕamma, ak winnandans arbaidai naht jah daga waurkjandans, ei ni kauridedeima ƕana izwara. 9 ni þatei ni habaidedeima waldufni, ak ei uns silbans du frisahtai gebeima izwis du galeikon unsis. 10 jah auk þan wesum at izwis, þata izwis anabudum, ei jabai ƕas ni wili waurkjan, ni matjai. 11 hausjam auk sumans ƕairbandans in izwis ungatassaba, ni waiht waurkjandans, ak fairweitjandans. 12 þaimuh swaleikaim anabiudam jah bidjam in fraujin Iesua Xristau, ei miþ rimisa waurkjandans seinana hlaib matjaina. 13 aþþan jus, broþrjus, ni wairþaiþ usgrudjans waila taujandans. 14 iþ jabai ƕas ni ufhausjai waurda unsaramma þairh þos bokos, þana gatarhjaiþ; ni blandaiþ izwis miþ imma, ei gaskamai sik. 15 jah ni swaswe fijand ina rahnjaiþ, ak talzjaiþ swe broþar. 16 aþþan silba frauja gawairþeis gibai izwis gawairþi sinteino in allaim stadim; frauja miþ allaim izwis. 17 so goleins meinai handau Pawlaus, þatei ist bandwo ana allaim aipistaulem meinaim; swa melja. 18 ansts fraujins unsaris Iesuis Xristaus miþ allaim izwis. amen.

Du Þaissalauneikaium anþara ustauh.

Timothy I

Du Teimauþaiau frumei dustodeiþ.

1

1 Pawlus apaustaulus Xristaus Iesuis bi anabusnim gudis nasjandis unsaris jah Xristaus Iesuis, wenais unsaraizos, 2 Teimauþaiau, walisin barna in galaubeinai: ansts, armaio, gawairþi fram guda attin jah Xristau Iesu fraujin unsaramma. 3 swaswe baþ þuk saljan in Aifaison galeiþands Makidonais, ei faurbiudais sumaim ei anþarleiko ni laisjaina, 4 niþ-þan atsaaina spille jah gabaurþiwaurde andilausaize, þoei soknim andstaldand mais þau timreinai gudis þizai wisandein in galaubeinai. 5 aþþan andeis ist anabusnais friaþwa us hrainjamma hairtin jah miþwissein godai jah galaubeinai unhindarweisai, 6 af þaimei sumai afairzidai uswandidedun du lausawaurdein, 7 wiljandans wisan witodalaisarjos, ni fraþjandans ni ƕa rodjand nih bi ƕa stiurjand. 8 aþþan wituþ þatei god ist witoþ, jabai ƕas is witodeigo brukeiþ, 9 witands þatei garaihtamma witoþ nist satiþ, ak witodalausaim jah untalaim jah unsibjaim jah frawaurhtaim jah unairknaim jah usweihaim, attans bliggwandam jah aiþeins bliggwandam, mannans maurþrjandam, 10 horam, mannans gaþiwandam, liugnjam, ufarswaram, jah jabai ƕa aljis þizai hailon laiseinai andstandiþ, 11 sei ist bi aiwaggeli wulþaus þis audagins gudis þatei gatrauaiþ ist mis. 12 jah awiliudo þamma inswinþjandin mik Xristau Iesu fraujin unsaramma, unte triggwana mik rahnida, gasatjands in andbahtja, 13 ikei faura was wajamerjands jah wraks jah ufbrikands, akei gaarmaiþs was, unte unwitands gatawida in ungalaubeinai. 14 iþ ufarassiþ warþ ansts fraujins miþ galaubeinai jah friaþwai þizai in Xristau Iesu. 15 triggw þata waurd jah allaizos andanumtais wairþ, þatei Xristus Iesus qam in þamma fairƕau frawaurhtans nasjan, þizeei frumists im ik. 16 akei duþþe gaarmaiþs warþ, ei in mis frumistamma ataugidedi Xristaus Iesus alla usbeisnein du frisahtai þaim ize anawairþai wesun du galaubjan imma du libainai aiweinon. 17 aþþan þiudana aiwe, unriurjamma, ungasaiƕanamma, ainamma, frodamma guda sweriþa jah wulþus in aldins aiwe. amen. 18 þo anabusn anafilha þus, barnilo Teimauþaiu, bi þaim faura faursniwandam ana þuk praufetjam, ei driugais in þaim þata godo drauhtiwitoþ, 19 habands galaubein jah goda miþwissein, þizaiei sumai afskiubandans bi galaubein naqadai waurþun, 20 þizeei ist Hwmainaius jah Alaiksandrus, þanzei anafalh Satanin, ei gatalzjaindau ni wajamerjan.

2

1 Bidja nu frumist allis taujan bidos, aihtronins, liteinins, awiliuda fram allaim mannam, 2 fram þiudanam jah fram allaim þaim in ufarassau wisandam, ei slawandein jah sutja ald bauaima in allai gagudein jah gariudja. 3 þatuþ-þan ist god jah andanem in andwairþja nasjandis unsaris gudis, 4 saei allans mans gawili ganisan jah in ufkunþja sunjos qiman. 5 ains allis guþ, ains jah midumonds gudis jah manne, manna Xristus Iesus, 6 sa gibands sik silban andabauht faur allans, weitwodein melam swesaim, 7 du þammei gasatiþs im ik merjands jah apaustaulus, sunja qiþa in Xristau, ni liuga, laisareis þiudo in galaubeinai jah sunjai. 8 wiljau nu wairans bidjan in allaim stadim, ushafjandans swiknos handuns inuh þwairhein jah tweiflein. 9 samaleiko jah qinons in gafeteinai hrainjai miþ gariudein jah inahein fetjandeins sik, ni in flahtom aiþþau gulþa aiþþau marikreitum aiþþau wastjom galaubaim, 10 ak þatei gadob ist qinom gahaitandeim guþ blotan þairh waurstwa goda. 11 qino in hauniþai galaisjai sik in allai ufhauseinai; 12 iþ galaisjan qinon ni uslaubja, ni fraujinon faura waira, ak wisan in þahainai. 13 Adam auk fruma gadigands warþ, þaþroh Aiwwa; 14 jah Adam ni warþ uslutoþs, iþ qino uslutoda in missadedai warþ. 15 iþ ganisiþ þairh barne gabaurþ, jabai gastandand in galaubeinai jah friaþwai jah weihiþai miþ gafraþjein.

3

1 Triggw þata waurd: jabai ƕas aipiskaupeins gairneiþ, godis waurstwis gairneiþ. 2 skal nu aipiskaupus ungafairinonds wisan, ainaizos qenais aba, andaþahts, gariuds, froþs, gafaurs, gastigods, laiseigs, 3 nih weinnas, ni slahals, ak sutis, airknis, ni sakuls, ni faihufriks, 4 seinamma garda waila fauragaggands, barna habands ufhausjandona ...

4

1 Aþþan ahma swikunþaba qiþiþ þatei in spidistaim dagam afstandand sumai galaubeinai atsaiƕandans ahmane airziþos jah laiseino unhulþono, 2 in liutein liugnawaurde jah gatandida habandane swesa miþwissein, 3 warjandane liugos, gaþarban mate, þanzei guþ gaskop du andniman miþ awiliudam galaubjandam jah ufkunnandam sunja. 4 unte all gaskaftais gudis goþ jah ni waiht du uswaurpai miþ awiliudam andnuman; 5 gaweihada auk þairh waurd gudis jah bida. 6 þata insakands broþrum goþs wairþis andbahts Xristaus Iesuis, alands waurdam galaubeinais jah godaizos laiseinais þoei galaistides. 7 iþ þo usweihona swe usalþanaizo spilla biwandei, þroþei þuk silban du gagudein. 8 aþþan leikeina usþroþeins du fawamma ist bruks, iþ gagudein du allamma ist bruks, gahaita habandei libainais þizos nu jah þizos anawairþons. 9 triggw þata waurd jah allaizos andanumtais wairþ. 10 duþþe allis arbaidjam jah idweitjanda, unte wenidedum du guda libandin, saei ist nasjands allaize manne, þishun galaubjandane. 11 anabiud þata jah laisei. 12 ni manna þeinai jundai frakunni, ak frisahts sijais þaim galaubjandam in waurda, in usmeta, in friaþwai, in galaubeinai, in swikniþai. 13 unte qima, gaumei saggwa boko, gaþlaihtai, laiseinai. 14 ni sijais unkarja þizos in þus anstais, sei gibana warþ þus þairh praufetjans afar analageinai handiwe praizbwtaireins. 15 þo sido þus, inuþ-þaim sijais, ei þatei þeihais þu, swikunþ sijai allaim. 16 atsaiƕ du þus silbin jah du laiseinai usdaudo, þairhwis in þaim; þatuh auk taujands jah þuk silban ganasjis jah hausjandans þus.

5

1 Seneigana ni andbeitais, ak gaþlaih swe attin, juggans swe broþruns; 2 sineigos swe aiþeins, juggos swe swistruns in allai swiknein. 3 widuwons swerai, þozei bi sunjai sijaina widuwons. 4 iþ jabai ƕo widuwono barna aiþþau barne barna habai, galaisjaina sik faurþis swesana gard barusnjan jah andalauni usgiban fadreinam; þata auk ist godjah andanem in andwairþja gudis. 5 aþþan soei bi sunjai widuwo ist jah ainakla, wenida du guda jah þairhwisiþ in bidom nahtam jah dagam. 6 iþ so wizondei in azetjam jah libandei dauþa ist. 7 jah þata anabiud ei ungafairinodos sijaina. 8 aþþan jabai ƕas swesaim þishun ingardjam ni gaþlaihiþ, galaubein inwidiþ jah ist ungalaubjandin wairsiza. 9 widuwo gawaljaidau ni mins saihs tigum jere, sei wesi ainis abins qens, 10 in waurstwam godaim weitwodiþa habandei, jau barna fodidedi, jau gastins andnemi, jau weihaim fotuns þwohi, jau aglons winnandam andbahtidedi, jau allamma ... 21 ... wiljahalþein. 22 handuns sprauto ni mannhun lagjais, ni gamainja sijais frawaurhtim framaþjaim; þuk silban swiknana fastais. 23 ju ni drigkais þanamais wato, ak weinis leitil brukjais in qiþaus þeinis jah þizo ufta sauhte þeinaizo. 24 sumaize manne frawaurhteis swikunþos sind faurbisniwandeins du stauai; sumaize þan jah afargaggand. 25 samaleiko þan jah waurstwa goda swikunþa sind, jah þoei aljaleikos sik habandona filhan ni mahta sind.

6

1 Swa managai swe sijaina uf jukuzjai skalkans, seinans fraujans allaizos sweriþos wairþans rahnjaina, ei namo fraujins jah laiseins ni wajamerjaidau. 2 aþþan þaiei galaubjandans haband fraujans, ni frakunneina, unte broþrjus sind, ak mais skalkinona, unte galaubjandans sind jah liubai, þaiei wailadedais gadailans sind. þata laisei jah gaþlaih. 3 jabai ƕas aljaleiko laisjai jah ni atgaggai du hailaim waurdam þaim fraujins unsaris Iesuis Xristaus jah þizai bi gagudein laiseinai, 4 iþ hauhþuhts, ni waiht witands, ak siukands bi soknins jah waurdajiukos, us þaimei wairþand neiþa, maurþra , haifsteis, anaqisseis, anamindeis ubilos, 5 usbalþeins frawardidaize manne ahin, at þaimei gatarniþ ist sunja, hugjandane faihugawaurki wisan gagudein. 6 aþþan ist gawaurki mikil gagudei miþ ganauhin. 7 ni waiht auk brahtedum in þamma fairƕau; bi sunjai þatei ni usbairan ƕa magum. 8 aþþan habandans usfodein jah gaskadwein þaimuh ganohidai sijaima. 9 aþþan þaiei wileina gabigai wairþan atdriusand in fraistubnja jah hlamma unhulþins jah lustuns managans unnutjans jah skaþulans, þaiei saggqjand mans in frawardein jah fralust. 10 waurts allaize ubilaize ist faihugei_o, þizozei sumai gairnjandans afairzidai waurþun af galaubeinai jah sik silbans gaþiwaidedun sairam managaim. 11 iþ þu, jai manna gudis, þata þliuhais, iþ laistjais garaihtein, gagudein, galaubein, friaþwa, þulain, qairrein. 12 haifstei þo godon haifst galaubeinais, undgreip libain aiweinon du þizaiei laþoþs is jah andhaihaist þamma godin andahaita in andwairþja managaize weitwode. 13 anabiuda in andwairþja gudis þis gaqiujandins alla jah Xristaus Iesuis þis weitwodjandins uf Paunteau Peilatau þata godo andahait, 14 fastan þuk þo anabusn unwamma, ungafairinoda und qum fraujins unsaris Iesuis Xristaus, 15 þanei in melam swesaim taikneiþ sa audaga jah ains mahteiga jah þiudans þiudanondane jah frauja fraujinondane, 16 saei ains aih undiwanein jah liuhaþ bauiþ unatgaht, þanei saƕ manne ni ainshun nih saiƕan mag ...

Timothy II

1

5 ... gaþ-þan-traua þatei jah in þus. 6 in þizozei waihtais gamaudja þuk anaqiujan anst gudis, sei ist in þus þairh analagein handiwe meinaizo. 7 unte ni gaf unsis guþ ahman faurhteins, ak mahtais jah friaþwos jah inaheins. 8 ni nunu skamai þuk weitwodiþos fraujins unsaris Iesuis nih meina, bandjins is, ak miþarbaidei aiwaggeljon bi mahtai gudis, 9 þis nasjandins uns jah laþondins laþonai weihai, ni bi waurstwam unsaraim, ak bi seinai leikainai jah anstai sei gibana ist unsis in Xristau Iesu faur mela aiweina, 10 iþ gaswikunþida nu þairh gabairhtein nasjandis unsaris Iesuis Xristaus , gatairandins raihtis dauþau, iþ galiuhtjandins libain jah unriurein þairh aiwaggeljon, 11 in þoei gasatiþs im ik merjands jah apaustaulus jah laisareis þiudo, 12 in þizozei fairinos jah þata winna; akei nih skama mik, unte wait ƕamma galaubida, jah gatraua þammei mahteigs ist þata anafilh mein fastan in jainana dag. 13 frisaht habands hailaize waurde, þoei at mis hausides in galaubeinai jah friaþwai in Xristau Iesu, 14 þata godo anafilh fastai þairh ahman weihana saei bauiþ in uns. 15 waist þatei afwandidedun sik af mis allai þaiei sind in Asiai, þizei ist Fwgailus jah Airmogaineis. 16 gibai armaion frauja Auneiseifauraus garda, unte ufta mik anaþrafstida jah naudibandjo meinaizo ni skamaida sik; 17 ak qimands in Rumai usdaudo sokida mik jah bigat. 18 gibai frauja imma bigitan armahairtein at fraujin in jainamma daga; jah ƕan filu mais in Aifaison andbahtida mis, waila þu kant.

2

1 Þu nu, barn mein waliso, inswinþei þuk in anstai þizai in Xristau Iesu, 2 jah þoei hausides at mis þairh managa weitwodja waurda gudis þo anafilh triggwaim mannam, þaiei wairþai sijaina jah anþarans laisjan. 3 þu nu arbaidei swe gods gadrauhts Xristaus Iesuis. 4 ni ainshun drauhtinonds fraujin dugawindiþ sik gawaurkjam þizos aldais, ei galeikai þammei drauhtinoþ. 5 jah þan jabai haifsteiþ ƕas, ni weipada, niba witodeigo brikiþ. 6 arbaidjands airþos waurstwja skal frumist akrane andniman. 7 fraþei þatei qiþa; gibiþ auk þus frauja fraþi us allaim. 8 Gamuneis Xristu Iesu urrisanana us dauþaim us fraiwa Daweidis bi aiwaggeljon meinai, 9 in þizaiei arbaidja und bandjos swe ubiltojis; akei waurd gudis nist gabundan. 10 inuh þis all gaþula bi þans gawalidans, ei jah þai ganist gatilona, sei ist in Xristau Iesu miþ wulþau aiweinamma. 11 triggw þata waurd: jabai miþgadauþnodedum, jah miþlibam; 12 jabai gaþulam, jah miþþiudanom; jabai afaikam, jah is afaikiþ uns; 13 jabai ni galaubjam, jains triggws wisiþ; afaikan sik silban ni mag. 14 þizei gamaudei, weitwodjands in andwairþja fraujins; waurdam weihan du ni waihtai daug, niba uswalteinai þaim hausjondam. 15 usdaudei þuk silban gakusanana usgiban guda waurstwjan unaiwiskana, raihtaba raidjandan waurd sunjos. 16 iþ þo dwalona usweihona lausawaurdja biwandei; unte filu gaggand du afgudein, 17 jah waurd ize swe gund wuliþ; þizeei ist Wmainaius jah Filetus, 18 þaiei bi sunjai uswissai usmetun, qiþandans usstass ju waurþana, jah galaubein sumaize uswaltidedun. 19 aþþan tulgus grunduwaddjus gudis standiþ, habands sigljo þata: kunþa frauja þans þaiei sind is, jah: afstandai af unselein ƕazuh saei namnjai namo fraujins. 20 aþþan in mikilamma garda ni sind þatainei kasa gulþeina jah silubreina, ak jah triweina jah digana, jah suma du sweraim, sumuþ-þan du unsweraim. 21 aþþan jabai ƕas gahrainjai sik þizei, wairþiþ kas du sweriþai, gaweihaiþ, bruk fraujin, du allamma waurstwe godaize gamanwiþ. 22 aþþan juggans lustuns þliuh; iþ laistei garaihtein, galaubein, friaþwa, gawairþi miþ þaim bidai anahaitandam fraujan us hrainjamma hairtin. 23 iþ þos dwalons jah untalons soknins biwandei, witands þatei gabairand sakjons. 24 iþ skalks fraujins ni skal sakan, ak qairrus wisan wiþra allans, laiseigs, usþulands, 25 in qairrein talzjands þans andstandandans, niu ƕan gibai im guþ idreiga du ufkunþja sunjos, 26 jah usskarjaindau us unhulþins wruggon, fram þammei gafahanai tiuhanda afar is wiljin.

3

1 Aþþan þata kunneis ei in spedistaim dagam atgaggand jera sleidja, 2 jah wairþand mannans sik friondans, faihugairnai, bihaitjans, hauhhairtai, wajamerjandans, fadreinam ungaƕairbai, launawargos, unairknai, 3 unhunslagai, unmildjai, fairinondans, ungahabandans sik, unmanariggwai, unseljai, 4 fralewjandans, untilamalskai, ufbaulidai, frijondans wiljan seinana mais þau guþ, 5 habandans hiwi gagudeins, iþ maht izos inwidandans; jah þans afwandei. 6 unte us þaim sind þaiei sliupand in gardins jah frahunþana tiuhand qineina afhlaþana frawaurhtim, þoei tiuhanda lustum missaleikaim, 7 sinteino laisjandona sik jah ni aiw ƕanhun in ufkunþja sunjos qiman mahteiga. 8 aþþan þamma haidau ei Jannis jah Mambres andstoþun Moseza, swa jah þai andstandand sunjai, mannans frawaurþanai ahin, uskusanai bi galaubein; 9 akei ni þeihand du filusnai, unte unwiti ize swikunþ wairþiþ allaim, swaswe jainaize was. 10 iþ þu galaista is laiseinai meinai, usmeta, muna, sidau, galaubeinai, usbeisnai, friaþwai, þulainai, 11 wrakjom, wunnim, ƕileika mis waurþun in Antiaukiai, in Eikaunion, in Lwstrws, ƕileikos wrakos usþulaida, jah us allaim mik galausida frauja. 12 jah þan allai þaiei wileina gagudaba liban in Xristau Iesu, wrakos winnand. 13 iþ ubilai mans jah liutai þeihand du wairsizin, airzjai jah airzjandans. 14 iþ þu framwairþis wisais in þaimei galaisides þuk jah gatrauaida sind þus, witands at ƕamma ganamt, 15 jah þatei us barniskja weihos bokos kunþes, þos mahteigons þuk usfratwjan du ganistai þairh galaubein þo in Xristau Iesu. 16 all boko gudiskaizos ahmateinais jah þaurftos du laiseinai, du gasahtai, du garaihteinai, du talzeinai in garaihtein, 17 ei ustauhans sijai manna gudis, du allamma waurstwe godaize gamanwiþs.

4

1 Weitwodja in andwairþja gudis jah fraujins Xristaus Iesuis, saei skal stojan qiwans jah dauþans bi qum is jah þiudinassu is: 2 merei waurd, stand ohteigo unuhteigo, gasak, gaþlaih, gaƕotei in allai usbeisnai jah laiseinai. 3 wairþiþ mel þan haila laisein ni usþuland, ak du seinaim lustum dragand sis laisarjans, suþjondans hausein; 4 aþþan af sunjai hausein afwandjand, iþ du spillam gawandjand sik. 5 iþ þu andaþahts sijais in allaim, arbaidei, waurstw waurkei aiwaggelistins, andbahti þein usfullei. 6 aþþan ik ju hunsljada jah mel meinaizos diswissais atist. 7 haifst þo godon haifstida, run ustauh, galaubein gafastaida; 8 þaþro þan galagiþs ist mis waips garaihteins, þanei usgibiþ mis frauja in jainamma daga, sa garaihta staua; aþþan ni þatainei mis, ak jah allaim þaiei frijond qum is. 9 sniumei qiman at mis sprauto; 10 unte Demas mis bilaiþ, frijonds þo nu ald, jah galaiþ du Þaissalauneikai, Krispus du Galatiai, 11 Lukas ist miþ mis ains. Marku andnimands brigg miþ þus silbin, unte ist mis bruks du andbahtja.

Titus

Du Teitau anastodeiþ.

1

1 Pawlus, skalks gudis, iþ apaustaulus Iesuis Xristaus bi galaubeinai gawalidaize gudis jah ufkunþja sunjos sei bi gagudein ist, 2 du wenai libainais aiweinons þoei gahaihait unliugands guþa faur mela aiweina, 3 iþ ataugida mela swesamma waurd sein in mereinai, sei gatrauaida ist mis bi anabusnai nasjandis unsaris gudis, 4 Teitau, walisin barna bi gamainjai galaubeinai, ansts jah gawairþi fram guda attin jah Xristau Iesu nasjand unsaramma. 5 in þizozei waihtais bilaiþ þus in Kretai, in þize ei wanata atgaraihtjais jah gasatjais and baurgs praizbwtairein, swaswe ik þus garaidida, 6 jabai ƕas ist ungafairinonds, ainaizos qenais aba, barna habands galaubeina, ni in usqissai usstiureins aiþþau ungaƕairba. 7 skaluþ-þan aipiskaupus ungafairinoþs wisan, swe gudis fauragaggja, ni hauhhairts, ni bihaitja, ni þwairhs, ni weinnas, ni slahals, ni aglaitgastalds; 8 ak gastigods, bleiþs, andaþahts, garaihts, weihs, gaþaurbs, 9 andanemeigs bi laiseinai waurdis triggwis, ei mahteigs sijai jah gaþlaihan in laiseinai hailai jah þans andstandandans gasakan. 10 sind auk managai ungaƕairbai, lausawaurdai, lutondans, þishun ...